ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Çin ziyareti öncesinde gelecek hafta Japonya’ya üç günlük kritik bir ziyaret gerçekleştirmeye hazırlanıyor. Başbakan Takaichi ve BOJ Başkanı Ueda ile yapılacak görüşmelerde, zayıf yen, faiz politikaları ve enerji güvenliği gibi makroekonomik başlıklar öne çıkacak.
Tokyo’da üst düzey temaslar ve ekonomik güvenlik stratejileri
Küresel jeopolitik dengelerin ve makroekonomik eksenlerin yeniden şekillendiği bir dönemde, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’in Asya’ya düzenleyeceği tur, uluslararası piyasaların bir numaralı gündem maddesi haline geldi. Çin’e yapılması planlanan kritik ziyaret öncesinde, Bessent’in ilk durağının ABD’nin bölgedeki en büyük müttefiki Japonya olması, stratejik bir öncelik sıralamasına işaret ediyor. Pazartesi günü başlayacak ve üç gün sürecek olan bu resmi program kapsamında Bessent; Japonya Başbakanı Takaichi, Maliye Bakanı Satsuki Katayama ve Japonya Merkez Bankası (BOJ) Başkanı Kazuo Ueda ile ayrı ayrı, derinlemesine görüşmeler gerçekleştirecek. Bu üst düzey temaslar, sadece iki ülke arasındaki ikili ticari ilişkileri değil, aynı zamanda Asya-Pasifik bölgesinin genel finansal istikrarını doğrudan ilgilendiren önemli kararların zeminini oluşturacak.
Görüşmelerin ajandası, salt finansal metriklerin çok ötesine geçerek geniş bir “ekonomik güvenlik” perspektifini barındırıyor. Küresel tedarik zincirlerinin yeniden tasarlandığı günümüzde, nadir toprak elementlerinin tedariki ve bu alandaki olası tekelleşme risklerinin kırılması, Washington ve Tokyo yönetimlerinin ortak çıkarları arasında yer alıyor. Ayrıca, İran’da devam eden savaşın küresel enerji piyasalarında yarattığı dalgalanmalar ve olası bir enerji arz şoku, Japonya gibi enerji ithalatına yüksek derecede bağımlı bir ülke için hayati bir risk taşıyor. Masadaki bu başlıklar, ABD ile Japonya’nın enerji ve hammadde güvenliği konusunda daha entegre bir strateji geliştirmesini zorunlu kılıyor.
Zayıf yen sarmalı ve döviz kurlarında iletişimin gücü
Bessent’in ziyareti, Japonya ekonomisinin en kırılgan noktalarından biri olan “zayıf yen” sarmalıyla mücadele ettiği son derece hassas bir döneme denk geliyor. Japon para biriminin dolar karşısındaki aşırı oynaklığı, sadece yerel enflasyon dinamiklerini bozmakla kalmıyor, aynı zamanda küresel yatırımcıların taşıma ticareti (carry trade) pozisyonları üzerinden spekülatif ataklar yapmasına zemin hazırlıyor. Nitekim çarşamba günü, piyasalardaki tatil nedeniyle işlem hacimlerinin son derece düşük olduğu bir zaman diliminde, yenin yarım saat gibi kısa bir süre içinde dolar karşısında 157,8 seviyesinden 155 seviyesine sert bir yükseliş (flash crash/rally) kaydetmesi, piyasadaki likidite sığlığının ve spekülatif baskıların ne denli yıkıcı olabileceğini bir kez daha kanıtladı.
Geçtiğimiz ay ABD ile Japonya arasında döviz kurları konusunda “iletişimi güçlendirme” yönünde varılan mutabakat, bu tür düzensiz piyasa hareketlerini dizginlemeyi amaçlayan önemli bir diplomatik adımdı. Bessent’in Tokyo’da Maliye Bakanı Katayama ile yapacağı görüşmelerde, spekülatif yen satışlarının nasıl daha etkin bir şekilde sınırlandırılabileceği ve gerektiğinde piyasalara verilecek ortak sözlü yönlendirme (forward guidance) mesajlarının tonu detaylı bir şekilde ele alınacaktır. Washington yönetiminin, müttefikinin para birimindeki bu düzensiz hareketleri engelleme çabalarına destek vermesi, küresel kur savaşlarının tırmanmasını önlemek adına büyük bir önem taşıyor.
BOJ’un faiz politikasına yönelik washington’ın beklentileri
Ziyaretin finansal piyasalar açısından en çok merak edilen bölümü şüphesiz BOJ Başkanı Kazuo Ueda ile yapılacak görüşme olacak. ABD Hazine Bakanı Bessent, geçmişteki açıklamalarında yenin zayıflığının, Japonya Merkez Bankası’nın (BOJ) daha hızlı ve kararlı faiz artırımlarına gitmesiyle çok daha iyi bir şekilde ele alınabileceğini defalarca vurgulamıştı. Bu söylem, ABD’nin, Japonya’nın on yıllardır süregelen ultra gevşek para politikasından çıkış sürecini (exit strategy) hızlandırması yönündeki net beklentisini yansıtıyor. ABD ve Japonya arasındaki devasa faiz farkının (interest rate differential) yen üzerindeki temel baskı unsuru olduğu göz önüne alındığında, Bessent’in bu tutumu makroekonomik bir gerçekliğe dayanıyor.
Başkan Ueda’nın bu beklentilere karşı Japonya’nın iç ekonomik dinamiklerini, kırılgan büyüme verilerini ve deflasyona geri dönüş risklerini nasıl savunacağı, görüşmenin ana eksenini oluşturacak. Washington’ın “daha hızlı faiz artırımı” talebi ile Tokyo’nun “kademeli normalleşme” stratejisi arasındaki bu diplomatik müzakere, küresel tahvil piyasalarının da yönünü belirleyecek güce sahip. Bessent, Japonya’daki bu kritik temaslarının ve kur politikalarına dair verilecek güçlü mesajların ardından, müzakerelerin çok daha çetin geçmesi beklenen Çin ayağına geçerek Asya turunun en zorlu ikinci safhasını başlatmış olacak.