İran’ın ham petrol depolayacak alanlarının hızla tükeniyor

Küresel enerji piyasalarının kilit oyuncularından İran, Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) uyguladığı deniz ablukası nedeniyle ciddi bir lojistik darboğazla karşı karşıya. Uluslararası veri analitiği ve araştırma şirketi Kpler’in yayımladığı son rapora göre, ihracatı durma noktasına gelen İran’ın elindeki ham petrol depolama alanları hızla tükeniyor. Bu durum, Tahran yönetimini kısa süre içinde petrol üretiminde çok daha sert kesintilere gitmeye mecbur bırakabilir.

Depolama Kapasitesi Tükeniyor: Üretimde Yeni Kesinti Riski

Kpler analistlerinin hazırladığı rapora göre, İran’ın mevcut kullanılmayan depolama kapasitesi sadece 12 ila 22 gündaha yetecek seviyede bulunuyor. Depoların tamamen dolmasıyla birlikte sistemin kilitlenmesini önlemek isteyen İran’ın, mayıs ayı ortasına kadar günlük ham petrol üretimini mecburen 1,5 milyon varil daha kesmek zorunda kalabileceği belirtiliyor.

Uluslararası yatırım bankası Goldman Sachs da geçtiğimiz hafta yayımladığı raporda, İran’ın krizin başlangıcından bu yana halihazırda günlük 2,5 milyon varillik bir üretim kesintisine gittiğini bildirmişti. Üstelik bu durum sadece İran’la sınırlı değil; 28 Şubat’ta çatışmaların başlamasından bu yana Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi bölgenin diğer dev üreticileri de zorunlu üretim azaltımına giden ülkeler arasında yer alıyor.

ABD Ablukasının Etkisi: İhracatta Yüzde 70’lik Keskin Çöküş

Nisan ayı başında ABD Başkanı tarafından İran limanlarına yönelik verilen deniz ablukası emri, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini büyük ölçüde durdurdu. Kpler verilerine göre, mart ayında günlük ortalama 1,85 milyon varil düzeyinde olan İran’ın ham petrol ihracatı, ablukanın devreye girmesiyle birlikte günlük yaklaşık 567 bin varile kadar geriledi.

Bölgedeki deniz trafiğini anlık olarak izleyen araştırmacılar, Hürmüz Boğazı çevresinde hiçbir petrol tankerinin ABD deniz ablukasını başarıyla delip geçtiğini gözlemlemediklerini bildirdi. Veriler, ablukanın yürürlüğe girdiği tarihten bu yana tankerlere yapılan İran ham petrol yüklemelerinde yüzde 70 oranında devasa bir düşüş yaşandığını ortaya koyuyor.

Mali Darbe 3-4 Ay İçinde Hissedilecek

İhracattaki bu sert çöküşe rağmen, Kpler analistleri ablukanın İran’ın kârları ve rejimin gelirleri üzerindeki yıkıcı etkisinin anında görülmeyeceğini değerlendiriyor. Rapor, gelirler üzerindeki asıl etkinin ancak üç ila dört ay içindetam anlamıyla hissedileceğini öngörüyor.

Bu gecikmenin temel nedeni ise tedarik zincirinin işleyiş süresi. İran’ın ham petrol sevkiyatlarının en büyük varış noktası olan Çin’deki limanlara ulaşması deniz yoluyla genellikle yaklaşık iki ay sürüyor. Petrolün teslim edilmesinin ardından, Çinli alıcıların ödemeleri sonuçlandırması ve fonların transferi için ortalama iki aylık bir süreye daha ihtiyaç duyuluyor. Bu durum, İran’ın şu anda geçmiş sevkiyatların ödemelerini aldığını ancak yaz aylarından itibaren ciddi bir nakit akışı kriziyle yüzleşeceğini gösteriyor.