Çin, Avrupa Birliği (AB) ile bu ay Pekin’de gerçekleştirilmesi planlanan bakanlık ve üst düzey bürokrasi seviyesindeki iki kritik diplomatik toplantıyı ani bir kararla iptal etti. Financial Times’ın (FT) rapor ettiği bu gelişme, Çin’in Avrupa pazarına yönelik ihracatındaki agresif yükseliş ve Brüksel’in buna karşı almaya hazırlandığı korumacı ekonomik önlemler nedeniyle iki ticaret devi arasında iplerin gerildiği bir döneme denk geldi.
Gerekçe gösterilmeden iptal edilen iki kritik diyalog
Haber kaynaklarına göre Çinli yetkililer, dijital politikalara odaklanacak bakan düzeyindeki stratejik görüşmeyi ve AB diplomatik servisinin (EEAS) Genel Sekreter Yardımcısı Olof Skoog’un katılımıyla yapılması planlanan diğer bir diplomatik diyaloğu kısa süre önce programdan çıkardı. Konuya yakın üst düzey bir yetkili, iptaller için Pekin yönetimi tarafından herhangi bir resmi gerekçe sunulmadığını aktardı.
İhracat patlaması “Ticaret Savaşı” söylemlerini tetikledi
Pekin, bu yıl boyunca Brüksel’in Çin menşeli ürünlerin Avrupa’ya girişini sınırlamaya yönelik yeni yasal mekanizmalar devreye sokmasını engellemek adına yoğun bir diplomasi ve lobi kampanyası yürütüyordu. Ancak ticaret dengesindeki makasın Çin lehine açılmaya devam etmesi gerilimi kaçınılmaz kıldı:
-
İhracat Verisi: Çin’in AB ülkelerine yönelik ihracatı, ocak-mayıs döneminde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 16,4 oranında sert bir artış kaydetti.
-
Medya Baskısı: İhracat hacmindeki bu patlamanın ardından AB’nin korumacı refleksleri artırması üzerine Çin devlet medyası, iki blok arasında topyekun bir “ticaret savaşı” ihtimalini manşetlerine taşımaya başladı.
Avrupa’nın Çin’i dışlama planı: Masadaki 4 kritik hamle
AB’nin ekonomik bağımsızlığı korumak ve yerli üreticiyi desteklemek adına üzerinde çalıştığı ve Pekin’in sert tepkisini çeken yasal düzenlemeler şunlardır:
-
Sanayi Hızlandırma Yasası: Bazı Çin menşeli stratejik ürünlerin Avrupa’daki kamu alım ihalelerinden tamamen dışlanmasını ve Çinli şirketlerin Avrupalı firmaları satın alarak (devralma yoluyla) pazara ortak olmasını sınırlandırmayı hedefliyor.
-
Siber Güvenlik Güncellemesi: Siber güvenlik mevzuatında yapılacak yeni bir reformla, Huawei başta olmak üzere Çinli teknoloji devlerinin Avrupa telekomünikasyon ağlarından ve yenilenebilir enerji altyapılarından kademeli olarak tasfiye edilmesi gündemde.
-
İnvertör İthalatına Blokaj: AB, güneş paneli kurulumlarında ve yeşil enerji şebekelerinde merkezi bir rol oynayan ve küresel pazarda Çin’in mutlak hakimiyetinde olan ithal invertörlerin kullanımına yönelik kamu finansmanı sağlanmasını engelledi.
Pekin’in masayı deviren bu ani diplomatik iptal hamlesinin, AB’nin söz konusu sanayi ve teknoloji kısıtlamalarına karşı bir uyarı fişeği niteliği taşıdığı ve küresel ticaret koridorlarında kırılganlığı artıracağı değerlendiriliyor.