Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, ABD’nin Arktik bölgesindeki stratejik hamlelerine karşı Avrupa’nın pozisyonunu netleştirdi. Lescure, ABD’li mevkidaşı Scott Bessent ile yaptığı görüşmede, Danimarka Krallığı’na bağlı Grönland adasına yönelik herhangi bir siyasi veya ekonomik hamlenin, Avrupa Birliği için “kırmızı çizgi” anlamına geleceğini ifade etti.
Fransa: Grönland, Avrupa egemenliğinin ayrılmaz bir parçasıdır
Financial Times’a verdiği röportajda Lescure, ABD Başkanı Donald Trump’ın geçmişte dile getirdiği Grönland üzerindeki iddiaların Avrupa genelinde ciddi rahatsızlık yarattığını belirtti. Lescure, “Grönland, Avrupa Birliği’nin bir parçası olan egemen bir ülkenin egemen toprağıdır. Bununla oynanmamalı,” ifadelerini kullandı.
Trump yönetiminin geçmişte Grönland’ı satın alma ya da orada daha fazla stratejik varlık kurma yönündeki söylemleri, yalnızca siyasi değil aynı zamanda ekonomik düzlemde de transatlantik ilişkilerde gerilim yaratmıştı.
Ekonomik ilişkiler riske girebilir
Lescure, ABD ile Avrupa Birliği arasındaki ekonomik ilişkinin önemine dikkat çekerek, “Aşılmaması gereken çizgiler aşıldığında, bu sadece diplomatik değil, ekonomik sonuçlar da doğurur” uyarısında bulundu. Avrupa’nın ABD ile ticaret ilişkisine verdiği öneme rağmen, egemenlik ihlali olarak algılanabilecek adımların, ekonomik iş birliğini zedeleyebileceği kaydedildi.
AB verilerine göre, 2024 yılında Avrupa Birliği ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki toplam mal ve hizmet ticareti 1,6 trilyon avroyu aşarak dünyanın en büyük ikili ticaret ilişkisini oluşturdu. Bu bağlamda, taraflar arasında yaşanabilecek bir siyasi çatışmanın doğrudan ekonomik etkiler yaratabileceği vurgulanıyor.
Lescure: Anlaşamadığımızda bile meşgul kalmalıyız
Fransız bakan, iki ülke arasında zaman zaman yaşanan tarifeler, teknoloji düzenlemeleri ve çevresel standartlar gibi konularda anlaşmazlıklar olsa da diyalogun sürmesi gerektiğini belirtti. “Anlaşamadığımızda bile meşgul kalmak her zaman daha iyidir ve biz bunu yapıyoruz. Ancak kırmızı çizgiler aşıldığında bu pozisyon değişir,” dedi.
Lescure ayrıca, Avrupa ile ABD’nin nadir toprak elementleri gibi alanlarda Çin’e bağımlılığı azaltmak gibi ortak hedeflere sahip olduğunu ve bu tür konularda iş birliğinin sürdürülmesinin önemine dikkat çekti.
ABD şirketleri Avrupa’da yasal çerçeveye tabi
Görüşmede dikkat çeken bir diğer başlık, ABD’li şirketlerin Avrupa’daki operasyonlarıyla ilgiliydi. Lescure, Bessent’in kendisine “ABD şirketleri cezaları sevmez” dediğini aktararak, “Ben de kendisine, Avrupa’da faaliyet gösteren her şirketin Avrupa yasalarına tabi olduğunu açıkça ifade ettim,” açıklamasında bulundu.
Fransa ve diğer AB ülkeleri, son yıllarda büyük teknoloji şirketlerinin vergi düzenlemeleri, veri koruma yasaları ve anti-tekel uygulamaları gibi alanlarda Avrupa regülasyonlarına uyması gerektiğini sıkça vurguluyor. Bu durum, zaman zaman ABD ile Avrupa arasında teknoloji şirketlerine yönelik uygulamalarda sürtüşmelere neden oluyor.
Grönland: Jeopolitik ve ekonomik önemi artıyor
Grönland, yalnızca coğrafi konumu nedeniyle değil, aynı zamanda sahip olduğu doğal kaynaklar, enerji potansiyeli ve ulaşım yolları açısından da giderek artan bir stratejik öneme sahip. Küresel ısınmayla birlikte açılan yeni deniz rotaları, Arktik bölgesinin ticari ve askeri açıdan daha erişilebilir hale gelmesini sağladı.
ABD, Çin ve Rusya’nın bu bölgedeki etkilerini artırma çabaları, Avrupa’nın bu tür girişimlere karşı daha duyarlı hale gelmesine neden oldu. Lescure’un açıklamaları, yalnızca Fransa’nın değil, Avrupa Birliği’nin de Arktik bölgedeki egemenlik haklarını kararlılıkla savunacağını gösteriyor.
Ekonomik diplomasi: Zorlayıcı ama vazgeçilmez
Fransa Maliye Bakanı’nın açıklamaları, 2026 yılında küresel ticaretin ve ekonomik diplomasinin giderek daha karmaşık hale geldiğini gözler önüne seriyor. Bir yandan güvenlik kaygıları ve egemenlik meseleleri ön plana çıkarken, diğer yandan Çin gibi üçüncü aktörlere karşı dayanışma ihtiyacı transatlantik iş birliğini mecbur kılıyor.
Analistler, Grönland gibi kriz potansiyeli taşıyan konuların kısa vadede büyük çaplı ekonomik kopuşlara neden olmasa da, uzun vadede ticaret anlaşmaları, yatırım projeleri ve teknoloji transferleri üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini ifade ediyor.
Sonuç: AB-ABD ilişkileri test ediliyor
Fransa’nın ABD’ye yaptığı Grönland uyarısı, küresel güç dengelerinde yalnızca askeri değil, ekonomik bir kırılganlığın da bulunduğunu gösteriyor. İki tarafın karşılıklı çıkarlarının derinliği, ilişkilerin tamamen kopmasını engellese de, kırmızı çizgilerin net olarak tanımlanması ve bu sınırlara saygı gösterilmesi, 2026 yılında küresel ticaretin istikrarı için kritik öneme sahip olacak.