Facebook’un ana şirketi Meta ile Alphabet’in iştiraki Google arasında, yapay zeka odaklı yüksek teknoloji yatırımlarını kapsayan yeni bir iş birliği gündemde. Şirketler, milyarlarca dolarlık bir çip altyapısı anlaşması için görüşmeler yürütüyor. Bu iş birliği, yalnızca iki dev teknoloji şirketinin operasyonlarını değil, aynı zamanda yapay zeka çipi pazarındaki dengeleri de etkileyebilir.
Meta, veri merkezleri için Google çiplerini test etmeyi planlıyor
The Information’ın haberine göre, Meta 2027 yılından itibaren veri merkezlerinde Google tarafından geliştirilen tensor processing unit (TPU) çiplerini kullanmayı ve bu çipleri 2026 itibarıyla Google Cloud üzerinden kiralayarak test etmeyi hedefliyor. Bu gelişme, Meta’nın yapay zeka yatırımlarında Nvidia’ya olan bağımlılığını azaltma arayışının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Google, Nvidia’nın yüksek maliyetli GPU çözümlerine alternatif olarak TPU çiplerini sunuyor. Bu özel tasarım çipler, yüksek işlem kapasitesi ve ölçeklenebilirliği ile büyük dil modelleri ve generatif yapay zeka sistemleri için uygun altyapılar sağlıyor. TPU’lar hâlihazırda Google Cloud üzerinden kiralanabiliyor ve çeşitli kurumsal müşterilere sunuluyor.
Google, yapay zeka çip pazarından daha büyük pay hedefliyor
Görüşmelerde Google’ın, bu iş birliğinden Nvidia’nın gelirlerinin yüzde 10’una denk gelen bir pay elde etmeyi hedeflediği bildirildi. Bu oran, çip pazarındaki mevcut rekabetin ne denli yüksek olduğunu ve şirketlerin gelir modellerinde yapay zekanın ne kadar belirleyici hâle geldiğini ortaya koyuyor.
Google’ın TPU’ları, geleneksel GPU'lara göre daha uygun maliyetli bir alternatif sunması nedeniyle son dönemde ilgi görmeye başladı. Özellikle Nvidia çiplerinde yaşanan arz sıkıntısı, Google gibi alternatif sağlayıcıların önünü açtı. Google Cloud, bu çipleri yapay zeka girişimlerine ve büyük teknoloji firmalarına kısa sürede entegre edilebilir şekilde sunarak, pazarda rekabet avantajı elde etmeye çalışıyor.
Meta, yapay zeka altyapısı için büyük ölçekli yatırımlar yapıyor
Meta, 2024 yılı itibarıyla yapay zeka altyapısını geliştirmek amacıyla ABD’de toplam 600 milyar dolarlık yatırım planladığını açıklamıştı. Bu yatırım üç yıllık bir süreci kapsıyor ve büyük oranda veri merkezleri, yazılım mühendisliği, enerji altyapısı ve donanım satın alımlarına odaklanıyor.
Şirket, 2022 yılından bu yana Nvidia’nın en büyük müşterilerinden biri konumunda. Büyük dil modelleri, generatif yapay zeka sistemleri ve reklam algoritmalarını eğitmek amacıyla geniş bir GPU stoğu oluşturan Meta, aynı zamanda WhatsApp, Instagram ve Facebook gibi platformlarında her gün 3 milyardan fazla kullanıcıya yapay zekâ destekli hizmetler sunuyor.
Yapay zeka çip pazarı rekabetin yeni adresi
Yapay zeka teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte çip pazarı stratejik bir rekabet alanına dönüştü. Nvidia, H100 ve A100 serisi GPU’larıyla pazara hâkim olsa da, arz-talep dengesizliği, fiyatların yükselmesine ve alternatif arayışlarının artmasına neden oldu.
Google’ın TPU çipleri, bu boşluğu doldurmayı hedefliyor. TPU v5 serisi ile birlikte şirket, daha güçlü ve verimli çip setleri geliştirerek kurumsal müşterilerin ilgisini çekmeye başladı. Özellikle büyük teknoloji şirketleri, çip tedarikinde esneklik kazanmak adına farklı üreticilerle çalışmayı tercih ediyor. Bu nedenle, Meta ile Google arasında kurulacak olası bir ortaklık, Nvidia’nın pazar payını doğrudan etkileyebilir.
Meta ve Google iş birliğinin sektör üzerindeki olası etkileri
Meta ile Google arasında yürütülen görüşmelerin nihai bir anlaşmayla sonuçlanması durumunda, bu iş birliği yalnızca iki şirketin teknoloji stratejilerini değil, aynı zamanda bulut bilişim ve yapay zeka donanımı pazarında da taşları yerinden oynatabilir. Google Cloud, daha fazla müşteri kazanarak bulut hizmetlerindeki rekabet gücünü artırabilirken, Meta da Nvidia’ya olan bağımlılığını azaltarak altyapı esnekliği kazanabilir.
Uzmanlara göre bu tür çok taraflı iş birlikleri, önümüzdeki dönemde çip tedariki konusunda daha fazla çeşitlilik yaratabilir. Ayrıca, bu anlaşmalar sektör genelinde çip fiyatlarının dengelenmesine katkı sağlayabilir. Meta’nın çip kiralama modeline yönelmesi, büyük teknoloji şirketlerinin yatırım stratejilerinde yeni bir dönemin başladığını da gösteriyor.
Meta, yapay zekâda model geliştirmeye odaklanıyor
Meta, son yıllarda yapay zekâ alanında ciddi bir atılım içinde. Şirket, açık kaynaklı büyük dil modeli olan LLaMA (Large Language Model Meta AI) serileriyle tanınıyor. Bu modellerin eğitimi yüksek hesaplama gücü gerektiriyor ve bunun için güçlü GPU ya da TPU altyapılarına ihtiyaç duyuluyor. Google Cloud'un TPU altyapısı, Meta'nın bu tür projeleri daha hızlı ve ölçeklenebilir biçimde yürütmesini sağlayabilir.
Meta ayrıca görüntü tanıma, içerik denetimi, metin üretimi ve otomatik reklam yerleşimi gibi birçok alanda yapay zekâ çözümleri geliştiriyor. Bu uygulamalar, sadece kullanıcı deneyimini iyileştirmekle kalmıyor, aynı zamanda Meta'nın gelir modellerinde de önemli rol oynuyor. Özellikle yapay zekâ tabanlı reklam optimizasyonları, şirketin gelir performansında kritik bir yer tutuyor.
Google Cloud’un stratejik hamlesi: Donanımı hizmete çevirmek
Google Cloud, yalnızca yazılım değil, aynı zamanda donanım kiralama hizmetleriyle de öne çıkmak istiyor. Şirket, TPU çiplerini hizmet olarak sunarak, donanımı bir servis modeline dönüştürüyor. Bu yaklaşım, Amazon Web Services (AWS) ve Microsoft Azure gibi diğer büyük bulut sağlayıcıları karşısında Google Cloud’un rekabet gücünü artırabilir.
TPU’ların Google Cloud altyapısına entegre şekilde sunulması, müşterilere bakım, güncelleme ve operasyonel süreçlerle uğraşmadan güçlü işlem kaynaklarına erişme imkânı tanıyor. Bu hizmet modeli, yüksek maliyetli donanım yatırımlarından kaçınmak isteyen şirketler için cazip bir seçenek sunuyor.
Sonuç: Meta ve Google arasındaki olası anlaşma sektörü dönüştürebilir
Meta ve Google arasında yürütülen çip anlaşması görüşmeleri, yapay zeka ve veri merkezi altyapılarında yaşanan dönüşümün bir parçası olarak değerlendiriliyor. Şirketler arasındaki potansiyel iş birliği, yalnızca tedarik zinciri esnekliği sağlamayacak, aynı zamanda sektördeki fiyat rekabetini de yeniden şekillendirecek.
Yapay zekâ teknolojilerinin önümüzdeki yıllarda daha da yaygınlaşmasıyla birlikte, büyük teknoloji şirketleri donanım alanında daha fazla kontrol sahibi olmak istiyor. Bu da yeni nesil çiplerin, sadece üretim değil, dağıtım ve kullanım biçimleri açısından da yeniden tanımlanmasına neden olacak.
Meta’nın Google Cloud üzerinden TPU altyapısını test etmeye başlaması, bu dönüşümün somut bir göstergesi olarak öne çıkıyor. Nihai anlaşmanın şekillenmesi, yalnızca Meta ve Google için değil, tüm sektör için dönüştürücü bir adım olabilir.