Japonya’da reel ücretler, yüksek enflasyonun nominal maaş artışlarını aşması nedeniyle Eylül ayında da düşüşünü sürdürdü. Bu gelişmeyle birlikte reel ücretlerdeki gerileme aralıksız dokuzuncu ayına girdi. Satın alma gücünü doğrudan etkileyen bu durum, Japon ekonomisinin iç talep dinamikleri açısından olumsuz sinyaller üretmeye devam ediyor.
Reel ücretlerde düşüş serisi 9. aya taşındı
Japonya Çalışma Bakanlığı tarafından açıklanan verilere göre, Eylül ayında enflasyona göre düzeltilmiş reel ücretler, bir önceki yılın aynı ayına kıyasla %1,4 oranında azaldı. Bu, Ocak ayında başlayan düşüş serisinin devam ettiğini gösteriyor. Enflasyonun, maaş artışlarının önünde seyretmesi, hanehalkının satın alma gücünü doğrudan etkiliyor.
Ekonomistler, bu durumun tüketici harcamalarında baskı yarattığını ve Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) hedeflediği sürdürülebilir enflasyon ve ücret artışı döngüsünün henüz tam anlamıyla oluşmadığını vurguluyor.
Nominal ücret artışı yeterli değil
Verilere göre ortalama nominal ücretler veya toplam nakit kazançlar, Eylül ayında bir önceki yıla göre %1,9 artarak 297.145 yen seviyesine yükseldi. Ancak aynı dönemde tüketici fiyat endeksi (TÜFE) %3,4 oranında arttı. Bu da ücret artışlarının yaşam maliyetlerinin altında kaldığını gösteriyor.
Nisan ayından bu yana tüketici fiyatlarındaki en sert artışın yaşandığı bu dönemde, maaşlardaki artış ivmesinin yavaş kalması dikkat çekti. Reel ücretlerdeki bu düşüş, tüketici güven endekslerini de olumsuz etkileyebilir.
Sendikalardan daha yüksek zam talepleri geliyor
Ülkenin en büyük işçi konfederasyonu olan Rengo, geçtiğimiz ay 2026 bahar ücret görüşmeleri için en az "%5 veya daha fazlası" hedef belirledi. Bu hedef, işçi kesiminin mevcut ekonomik koşullara ve artan yaşam maliyetlerine verdiği tepkinin açık bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
2023 yılında Rengo’ya bağlı sendikalar, son 34 yılın en büyük ortalama maaş artışı olan %5,25’lik bir zam almayı başarmıştı. Ancak bu artışa rağmen enflasyonun yüksek seyretmesi, çalışanların reel gelirlerinde hissedilir bir iyileşme yaratamadı.
Merkez Bankası hedeflerine ulaşmakta zorlanıyor
Japonya Merkez Bankası (BoJ), uzun süredir ultra gevşek para politikası izleyerek enflasyon beklentilerini %2 seviyesine sabitlemeyi ve buna paralel olarak ücret artışlarının istikrarlı hale gelmesini hedefliyordu. Ancak son veriler, bu hedeflere ulaşmanın öngörülenden daha uzun sürebileceğini ortaya koyuyor.
BoJ Başkanı Kazuo Ueda’nın geçtiğimiz haftalarda yaptığı açıklamada, “Ücret artışları sürdürülebilir hale gelmeden sıkılaştırma sinyali vermek erken olur” ifadesi, merkez bankasının temkinli yaklaşımını sürdürdüğünü gösterdi.
Tüketici harcamaları baskı altında
Reel ücretlerin gerilemesi, Japonya ekonomisinde iç talep kaynaklı büyümeyi sınırlayan bir faktör olarak öne çıkıyor. Özellikle enerji, gıda ve barınma gibi temel gider kalemlerinde artan maliyetler, hanehalkı bütçelerinde daralmaya yol açıyor. Bu da tüketim harcamalarının ve perakende satışların büyüme üzerindeki etkisini azaltıyor.
Japon hükümeti, hanehalkını desteklemek amacıyla bazı gıda ve enerji sübvansiyonlarını sürdürse de, kalıcı gelir artışı sağlanmadan tüketici güveninin yeniden inşa edilmesi zor görünüyor.
Analistler, önümüzdeki aylarda işverenlerin ücret politikalarında ne kadar agresif olacağının, hem iç tüketimi hem de para politikası stratejilerini doğrudan etkileyeceğini belirtiyor.