Çin otomotiv sektörü, 2025 yılında iç pazarda son üç yılın en zayıf satış artışını kaydederken, ihracat performansıyla dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. Çin Binek Otomobil Birliği (CPCA) tarafından açıklanan verilere göre, Aralık ayında otomobil satışları geçen yılın aynı dönemine göre %14,5 düşerek 2,28 milyon adede geriledi. Bu, Şubat 2024’ten bu yana görülen en sert aylık düşüş olarak kayıtlara geçti.
2025 genelinde otomobil satış artışı yavaşladı
2025 yılı boyunca Çin genelinde otomobil satışları %3,9 artış gösterdi. Ancak bu oran, 2024 yılındaki %5,3’lük büyümenin altında kalarak, son üç yılın en düşük temposu oldu. Özellikle yılın son çeyreğinde yaşanan yavaşlama, iç pazardaki tüketici talebinin zayıfladığını ve sektörel teşviklerin azalmasının etkili olduğunu gösterdi.
Yerel yönetimlerin hurda teşviklerini azaltması veya tamamen kaldırması, tüketici talebinde daralmaya neden olurken, üreticiler arasında fiyat rekabeti daha da sertleşti. Sektörün önde gelen oyuncularından Changan, FAW, Li Auto ve Nio, 2025 yılı satış hedeflerini gerçekleştiremedi.
Elektrikli araçlar benzinlileri geçti ama büyüme yavaşladı
2025 yılı, yeni enerji araçları (NEV) için bir dönüm noktası oldu. Elektrikli araçlar (EV) ve plug-in hibrit araçlar (PHEV), ilk kez yıllık bazda benzinli araç satışlarını geçti. Ancak bu pozitif gelişmeye rağmen büyüme oranı ciddi şekilde yavaşladı. 2024 yılında %40,7 olan NEV satış artışı, 2025’te %17,6’ya geriledi.
Bu durum, yüksek baz etkisi, teşviklerin daraltılması ve pazarın olgunlaşmaya başlamasıyla açıklanabilir. Özellikle giriş seviyesi segmentte rekabetin fiyat odaklı hale gelmesi, birçok küçük ve orta ölçekli üreticinin pazarda tutunmasını zorlaştırdı.
BYD ihracatla büyüdü, Tesla’yı geride bıraktı
Çin’in en büyük otomobil üreticisi BYD, iç pazardaki zayıflığı dış pazarlara yönelerek dengeledi. Şirket, 2025 yılında toplamda 4,6 milyonluk satış hedefini kıl payı tuttururken, dış satışlarda tarihi bir rekora imza attı. 1 milyon adedi aşan yurtdışı teslimatıyla BYD, Tesla’yı geride bırakarak dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi konumuna yükseldi.
Bu başarı, Çin’in otomotiv stratejisinde ihracatın artan önemini gösteriyor. BYD’nin Asya, Avrupa ve Latin Amerika’daki agresif pazar genişlemesi, Çin otomobil endüstrisinin küresel ölçekteki yükselişine katkı sağladı.
Genel ihracat artışı: EV’ler yükselişte
2025 yılında Çin’in toplam otomobil ihracatı %19,4 artışla 5,79 milyon adede ulaştı. Bu artış, CPCA’nın yıl başındaki %10 büyüme tahmininin oldukça üzerinde gerçekleşti. Özellikle EV ve PHEV segmentinde %86,2’lik ihracat artışı dikkat çekti ve 2,42 milyon adede ulaşıldı.
İhracat performansının bu düzeyde güçlü olmasında, Avrupa’da artan karbonsuzlaşma politikaları, gelişmekte olan pazarlarda elektrikli araçlara olan talebin büyümesi ve Çinli üreticilerin daha agresif fiyatlandırma politikaları etkili oldu.
Teşviklerin azalması iç talebi daralttı
2025’in son çeyreğinde, birçok şehir ve eyaletin bütçe kısıtları nedeniyle hurda teşviklerini azaltması ya da askıya alması, iç pazarda ciddi bir daralmaya neden oldu. Bu durum, özellikle orta segmentteki tüketici harcamalarında ertelemelere yol açarken, birçok üretici için yıl sonu satış hedeflerinin tutturulamamasına neden oldu.
Devlet destekli satış teşviklerinin azalması, sektörde doğal konsolidasyon sürecini de hızlandırıyor. Sadece güçlü finansal yapıya sahip markalar bu ortamda sürdürülebilir büyüme sağlayabiliyor.
Finansal etkiler: Karlılık baskı altında
Çin otomotiv sektöründe satış hacmi artıyor olsa da, brüt kâr marjları ve net kârlılık, artan rekabet nedeniyle baskı altında kalmaya devam ediyor. Özellikle giriş seviyesi EV segmentindeki fiyat savaşları, birçok üreticinin kâr marjını sıfıra yaklaştırıyor.
Bu durum, yatırımcılar açısından temkinli bir tablo ortaya koyuyor. Analistler, büyümenin sürdürülebilirliği için üreticilerin yeni pazarlara açılma, yazılım ve hizmet gelirlerini artırma gibi stratejilere yönelmesi gerektiğini vurguluyor.
2026 için beklentiler: Daha temkinli bir büyüme
Çin Binek Otomobil Birliği (CPCA), 2026 yılı için otomobil ihracatında %10 büyüme, elektrikli araç ihracatında ise sıfır büyüme öngörmüştü. Ancak 2025 gerçekleşmeleri, bu tahminlerin oldukça üzerinde kalındığını gösterdi. 2026 yılında ise daha temkinli ve ölçülü bir büyüme eğilimi bekleniyor.
Otomotiv sektöründe kârlılık odaklı stratejiler ön plana çıkarken, Çinli üreticilerin özellikle Avrupa ve Güneydoğu Asya’daki pazar paylarını korumaya odaklanması bekleniyor. Öte yandan, artan regülasyon ve ticaret kısıtlamaları, ihracatın hızını sınırlayabilecek etkenler arasında yer alıyor.
Yatırımcılar için öne çıkan göstergeler
Çin otomotiv sektöründe faaliyet gösteren yatırımcılar ve tedarikçiler için 2026, stratejik adaptasyon yılı olabilir. Araç başına gelir, ihracat pazarlarındaki marjlar, batarya tedarik zincirleri ve sürdürülebilirlik uygulamaları, yatırım kararlarında belirleyici rol oynayacak.
Özellikle batarya teknolojilerinde ve otonom sürüş çözümlerinde Ar-Ge yatırımlarını artıran firmalar, uzun vadede sektörde avantaj sağlayabilir. Finansal açıdan ise döviz kurları, hammadde fiyatları ve lojistik maliyetleri yakından izlenmeye devam edecek.