Avrupa Birliği’nin Karbon Sınırı Düzenleme Mekanizması (CBAM) taslağı, alüminyum ve çimento gibi enerji yoğun ürünlerin ithalatına yönelik karbon bazlı ek maliyetler getirmeyi hedefliyor. Taslak düzenlemeye göre bu ürünlerdeki CO2 emisyonları esas alınarak ithalatçılara yeni yükümlülükler getirilecek.
Alüminyum ithalatı ton başına 168 Euro karbon maliyetiyle karşı karşıya
Taslakta, külçe alüminyum için emisyon karşılaştırma değeri ton başına 1.464 tondan 1.423 tona düşürüldü. Bu düzenleme kapsamında, Mozambik’ten gelen birincil alüminyum için yaklaşık 168 Euro CBAM ücreti hesaplanıyor. Uluslararası metal borsası LME’de işlem gören alüminyum fiyatlarının ton başına yaklaşık 2.900 Dolar seviyelerinde olduğu düşünüldüğünde, karbon maliyeti ithalatçılar açısından dikkat çekici bir yük oluşturabilir.
Çimento ve çelik sektörleri de yeni uygulamalardan etkilenecek
CBAM düzenlemesi, yalnızca alüminyum değil, çimento ve çelik gibi diğer sektörleri de kapsıyor. Örneğin, sıcak haddelenmiş rulo çelik fiyatı Avrupa’da şu anda ton başına yaklaşık 620 Euro seviyesinde işlem görüyor. Bu ürünlerde CBAM ücreti, ülkeye göre değişkenlik göstererek ton başına Güney Kore için 80 Euro’dan Endonezya için 600 Euro’nun üzerine kadar çıkabiliyor.
AB, 2026’da uygulamaya geçecek; kademeli geçiş planlanıyor
Avrupa Birliği, karbon emisyonuna dayalı ithalat vergilendirmesi için karşılaştırma değerlerini 2026 yılı başlarında resmî olarak kabul edecek. Bu sürecin kademeli olarak uygulanması planlanıyor ve başlangıçta yalnızca belirli sektörlerle sınırlı kalması bekleniyor. CBAM, aynı zamanda CO2 fiyatlandırma şemalarına sahip ülkeler için belirli muafiyet veya indirimler öngörüyor. Bu durum, daha güçlü iklim politikalarını benimsemiş ülkelerin rekabet avantajı elde etmesine olanak sağlayacak.
AB’nin varsayılan emisyon değerleri firmaları şeffaflığa zorluyor
Bir endüstri kaynağına göre, Avrupa Birliği’nin belirlediği varsayılan emisyon değerleri, şirketleri gerçek emisyon verilerini paylaşmaya teşvik edecek kadar katı. Bu sayede, şirketlerin çevresel etkilerini daha şeffaf biçimde raporlamaları ve düşük karbonlu üretim tekniklerine yönelmeleri bekleniyor. Yeni düzenlemeyle birlikte, hem çevresel sürdürülebilirlik hem de ekonomik denge hedefleniyor. CBAM mekanizması, karbon kaçağını engellemenin yanı sıra, Avrupa’nın iklim hedefleriyle uyumlu bir ticaret sistemine geçişin önemli bir adımı olarak görülüyor.