ABD Çalışma Bakanlığı tarafından açıklanan kasım ayı istihdam verileri, dünyanın en büyük ekonomisinde iş gücü piyasasının sınırlı bir toparlanma sergilediğini ortaya koydu. Ekonomistler, verilerin piyasa beklentilerini sınırlı ölçüde aşsa da toparlanmanın ivme kazanamadığını belirtiyor.
Kasım ayında tarım dışı istihdam, beklentilerin üzerinde 64.000 kişi artarken, piyasa beklentisi 45.000 civarındaydı. Ancak bu artışa karşın işsizlik oranı yüzde 4,6’ya yükselerek, ekonomistlerin %4,5 seviyesindeki tahminini aştı. Bu tablo, istihdam artışının geniş bir toparlanma sinyali vermekten uzak olduğunu ortaya koydu.
Genç işsizliği dikkat çekici biçimde arttı
Veriler, genç işsizliği açısından daha çarpıcı bir tablo sundu. 16-24 yaş arası nüfusta işsizlik oranı %16,3’e çıkarak son iki yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Bu oran, genç nüfusun iş gücü piyasasında karşılaştığı yapısal zorlukları gözler önüne serdi. Ekonomistlere göre, pandemi sonrası dönemde dijitalleşen iş alanları, genç bireylerin daha fazla beceri uyumsuzluğu yaşamasına yol açıyor.
Bu verilerle birlikte, genç işsizlik oranı, ABD’nin istihdam politikasında uzun vadeli reform ihtiyacını gündeme getirdi. Özellikle üniversite mezunu bireylerin iş bulma süresinin uzaması, eğitim sistemine ve mesleki beceri geliştirme programlarına olan güveni zedeleyebilir.
İşgücü piyasasında durağanlık: Katılım ve nüfus oranı değişmedi
Kasım ayında iş gücüne katılım oranı %62,5 ile sabit kaldı. Aynı şekilde, istihdam-nüfus oranı %59,6 seviyesinde yatay seyretti. Bu oranlar, 2023 ortalarından beri büyük değişim göstermiyor. Uzmanlar, ABD’de aktif olarak iş aramayan ama çalışmak isteyen 6,1 milyon kişinin hala iş gücüne dahil olmamasının, potansiyel arzı sınırladığını ifade ediyor.
Yarı zamanlı çalışan sayısındaki artış da dikkat çekti. Ekonomik nedenlerle yarı zamanlı çalışan kişi sayısı 5,5 milyona ulaştı. Bu durum, birçok kişinin tam zamanlı iş bulmakta zorlandığını veya işverenlerin daha düşük maliyetli iş gücü politikalarına yöneldiğini gösteriyor.
Sektörel dağılım: Sağlık ve inşaat önde, taşımacılık geriliyor
Kasım ayında sektörel bazda en yüksek istihdam artışı sağlık ve inşaat sektörlerinde görüldü. Sağlık hizmetleri 46.000 kişilik yeni istihdam yaratırken, inşaat sektöründe 28.000 kişilik artış yaşandı. Bu gelişmeler, altyapı projelerine dayalı kamu yatırımlarının devam ettiğini ve sağlık sistemine olan talebin sürdüğünü gösterdi.
Öte yandan, taşımacılık ve depolama alanlarında istihdam kaybı gözlemlendi. Kasım ayında bu sektörlerde işten çıkarmalar artarken, federal hükümetteki istihdam kaybı da devam etti. Ekonomik yavaşlamanın taşımacılık sektörüne olan etkisi, e-ticaretteki büyümenin bile bu kayıpları telafi edemediğini ortaya koydu.
Ücret artışı yavaşladı, alım gücü baskı altında
Ortalama saatlik kazançlar kasım ayında aylık bazda yalnızca %0,1 artarken, yıllık artış %3,5 seviyesinde gerçekleşti. Bu oran, son 18 ayın en düşük seviyelerinden biri oldu. Ücret artışlarındaki yavaşlama, enflasyon oranının %3’ün üzerinde kalmaya devam etmesiyle birlikte çalışanların reel gelirlerinin baskı altında olduğunu gösterdi.
Uzmanlar, Fed’in faiz politikası açısından bu verilerin önem taşıdığına dikkat çekti. Ücretlerin kontrol altında kalması, merkez bankasının faiz indirimlerine daha erken başlamasına zemin hazırlayabilir. Ancak istihdam piyasasındaki dengesizlik, Fed’in temkinli hareket etmesini gerektirebilir.
Fed politikaları için önemli sinyaller
ABD Merkez Bankası’nın (Fed) 2026 yılına yönelik para politikası patikası, iş gücü piyasasındaki gelişmelere büyük ölçüde bağlı. Fed, enflasyonun kontrol altına alınmasının ardından işsizlik oranındaki artışa karşı daha esnek davranmaya hazırlanıyor.
Kalshi gibi tahmin piyasalarında yapılan fiyatlamalar, ilk faiz indiriminin 2026 ilk çeyreğinde gerçekleşebileceği yönünde. Ancak Fed’in dikkatle izlediği göstergelerden biri olan istihdam verilerinin, “ılımlı ama istikrarsız” karakterde olması, net bir yön tayinini zorlaştırıyor.
Önceki veriler revize edildi: Güçlü toparlanma görünümü zayıfladı
Çalışma Bakanlığı, eylül ve ekim aylarına ilişkin istihdam verilerini aşağı yönlü revize etti. Eylül ayı verisi 89.000’den 72.000’e, ekim ayı verisi ise 150.000’den 132.000’e düşürüldü. Bu revizyonlar, istihdam piyasasının gerçekte daha zayıf seyrettiğini ortaya koydu.
Revizyonlar, özel sektör yatırımlarında durgunluk, yüksek borçlanma maliyetleri ve şirketlerin bilanço yönetimi kaygılarına bağlanıyor. Özellikle teknoloji, finans ve perakende gibi büyük istihdam yaratan sektörlerde işe alımların yavaşladığı bildiriliyor.
İş gücü piyasasının geleceğine dair beklentiler
ABD ekonomisi, 2025 yılı boyunca resesyondan kaçınmış olsa da, birçok gösterge büyümenin potansiyelin altında olduğunu işaret ediyor. İş gücü piyasasında kalıcı toparlanma için sadece kısa vadeli istihdam teşvikleri değil, aynı zamanda verimliliği artıracak yapısal reformlar gerekiyor.
Uzmanlar, istihdamdaki kırılgan yapının 2026’da da devam etmesi halinde, Fed’in faiz indirimleriyle birlikte maliye politikasına da daha fazla rol düşebileceğini belirtiyor. Biden yönetiminin, iş gücü piyasasını canlandırmak adına yeni altyapı projeleri, genç işsizlikle mücadele programları ve eğitim teşvik paketleri üzerinde çalıştığı biliniyor.
Gelecek aylarda yayımlanacak JOLTS (Açık İş Pozisyonları) verisi ve ücret baskısı göstergeleri, piyasalara istihdam piyasasının yönü hakkında daha net sinyaller sağlayacak. Kasım verileri, bu sürecin hâlâ kırılgan olduğunu teyit etti.