ABD yönetimi, Venezuela ile ocak ayının başlarında imzalanan 2 milyar dolarlık petrol anlaşması kapsamında ilk satış sürecini başarıyla tamamladı. ABD’li üst düzey bir yetkili, yaklaşık 500 milyon dolar değerindeki Venezuela petrolünün satıldığını ve söz konusu gelirin, ABD hükümetinin kontrolü altındaki banka hesaplarına aktarıldığını bildirdi.
Fonlar Katar’da açılan tarafsız banka hesaplarında tutuluyor
Sektöre yakın kaynaklara göre, elde edilen gelir Katar’da bulunan bir banka hesabında muhafaza ediliyor. Yetkili bir kaynak, Katar’ın bu süreçte tarafsız bir mekanizma sunduğunu belirterek, fonların yalnızca ABD’nin onayıyla kullanılabileceğini ifade etti. Bu yapı, olası siyasi çekişmelerin önüne geçmek amacıyla kurgulandı ve olası el koyma risklerine karşı güvence sunuyor.
Ek petrol satışları yolda: Toplam hedef 2 milyar dolar
ABD’li yetkili, satışların bununla sınırlı kalmayacağını belirterek, “Önümüzdeki gün ve haftalarda ek satışların yapılması bekleniyor” dedi. 2 milyar dolarlık toplam anlaşma hacminin tamamlanması için kalan yaklaşık 1,5 milyar dolarlık petrol sevkiyatlarının da yılın ilk çeyreğinde peyderpey gerçekleştirileceği öngörülüyor. Süreç, ABD’nin gözetiminde ve uluslararası denetim ilkelerine uygun biçimde ilerliyor.
Petrol anlaşması Venezuela ile ilişkilerde yumuşamanın işareti
Petrol sevkiyatının tamamlanması, son yıllarda gerilen ABD–Venezuela ilişkilerinde yeni bir sayfa açıldığına işaret ediyor. 2023 sonrasında ABD yönetimi, Venezuela üzerindeki bazı enerji yaptırımlarını gevşeterek özellikle enerji güvenliğini artırmayı hedefleyen adımlar atmıştı. Bu çerçevede, Amerikan şirketlerine Venezuela’dan ham petrol ithalatı için özel lisanslar verilmişti.
Fonların kullanımı belirsizliğini koruyor
Fonların nasıl ve kimler tarafından kullanılacağı ise halen belirsizliğini koruyor. Geçmişte Nicolas Maduro yönetimi ile muhalif lider Juan Guaidó arasında varlık kontrolü konusunda yoğun gerilim yaşanmıştı. ABD, fonların doğrudan Venezuela halkının ihtiyaçları için kullanılması gerektiğini vurgulasa da, pratikte nasıl bir dağıtım ve denetim mekanizması işletileceği henüz açıklığa kavuşmuş değil.
Küresel enerji piyasaları Venezuela petrolüne odaklandı
Venezuela’nın tekrar küresel petrol piyasasına entegre edilmesi, özellikle enerji fiyatları üzerinde etkili olabilir. OPEC üyesi olan ülke, dünyanın en büyük ham petrol rezervlerinden birine sahip olmasına rağmen üretim altyapısındaki bozulmalar nedeniyle ihracat kapasitesini sınırlı düzeyde kullanabiliyor. Uzmanlara göre, ABD gözetiminde yapılacak sevkiyatlar, Venezuela’nın dış finansmana erişimini kademeli olarak kolaylaştırabilir.
Jeopolitik denge açısından önemli bir hamle
Washington’ın bu adımı yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda jeopolitik risk yönetimi açısından da stratejik bir girişim olarak değerlendiriliyor. Çin ve Rusya’nın Latin Amerika’daki etkisinin arttığı bir dönemde, ABD’nin Venezuela ile yeniden temas kurması, bölgesel dengeler üzerinde de etkili olabilir. Katar gibi tarafsız bir finansal merkezin bu süreçte kullanılması da, diplomatik tansiyonu düşürmeye yönelik bir önlem olarak öne çıkıyor.