Japonya’da hafta sonu yapılacak alt meclis seçimleri öncesi siyasi dengeler netleşmeye başladı. Başbakan Sanae Takaichi liderliğindeki Liberal Demokrat Parti (LDP), kamuoyu araştırmalarında açık ara önde görünüyor. Asahi gazetesi ve JNN tarafından yapılan son anketler, LDP’nin hem tek başına meclis çoğunluğunu hem de küçük ortağı Japonya İnovasyon Partisi ile birlikte süper çoğunluğu elde edebileceğine işaret ediyor.
Asahi gazetesinin yayımladığı tahmine göre, LDP koalisyonunun 465 sandalyeli alt mecliste 300’ün üzerinde sandalye kazanması mümkün görünüyor. Koalisyonun yasa geçirme gücünü artıracak olan süper çoğunluk sınırı ise 310 sandalye.
Kamuoyu desteği güçlü seyrediyor, ancak düşüş sinyalleri var
Takaichi’ye yönelik kamuoyu desteği yüzde 69,9 olarak ölçüldü. Bu oran, bir önceki ankete göre 8,2 puanlık bir düşüş anlamına gelse de, mevcut siyasi dengeler içinde oldukça yüksek kabul ediliyor. Başbakan’ın yüksek desteği, özellikle ekonomide toparlanma sinyallerinin geldiği bir dönemde seçmenin istikrar arzusunu yansıtıyor.
Ekonomistler, güçlü kamuoyu desteğinin hükümetin önümüzdeki dönemde ekonomik reformlar ve mali teşvikler konusunda elini rahatlatacağını belirtiyor. Bu da piyasalar tarafından olumlu bir gelişme olarak okunuyor.
Yeni muhalefet bloğu CRA beklentileri karşılayamıyor
Öte yandan seçimlere ilk kez katılan Merkezci Reform İttifakı (CRA), kamuoyu nezdinde zayıf bir başlangıç yaptı. JNN’nin orantılı temsil sistemine ilişkin yaptığı ankette CRA’ya oy vereceğini belirten seçmen oranı yalnızca yüzde 10’da kaldı. Aynı ankette LDP’ye destek yüzde 32 seviyesinde ölçülürken, katılımcıların yüzde 24’ü henüz karar vermediğini belirtti.
CRA, Anayasal Demokrat Parti ile LDP’nin eski koalisyon ortağı Komeito’nun birleşmesiyle kurulmuştu. Ancak birleşmenin sinerji yaratmakta zorlandığı ve seçmenin ilgisini çekmediği görülüyor. Bu durum, muhalefetin parlamentoda politik ağırlığını önemli ölçüde kaybetme riskini beraberinde getiriyor.
Seçim sonuçları meclis dengelerini yeniden şekillendirebilir
Asahi’nin projeksiyonuna göre, LDP’nin tek başına meclis çoğunluğunu elde etmesi yüksek olasılık. Bununla birlikte Japonya İnovasyon Partisi ile kurulacak bir koalisyon, mecliste anayasal değişiklikler dahil birçok yasal süreci doğrudan etkileyebilecek güce ulaşabilir.
Seçim sonuçlarının Takaichi’nin siyasi geleceği açısından da belirleyici olacağı ifade ediliyor. Analistler, güçlü bir seçim zaferinin Takaichi’yi yalnızca lider değil, aynı zamanda uzun vadeli reformların mimarı olarak da konumlandırabileceğini belirtiyor.
İlk aylarda zayıf olan çoğunluk, seçimle güçlenebilir
Takaichi hükümeti, başbakanlığının ilk aylarında parlamentoda yalnızca 233 sandalye ile kıl payı çoğunluk sağlamıştı. Bu durum, hükümetin yasa geçirme süreçlerinde zaman zaman muhalefetin desteğini alma zorunluluğu doğuruyordu. Ancak seçimlerden güçlü çıkılması durumunda hükümetin yasama faaliyetlerini hızlandırması ve daha etkili yönetim uygulamalarına yönelmesi bekleniyor.
Ekonomik reformların hız kazanması bekleniyor
LDP’nin güçlü bir şekilde iktidarda kalması, yatırımcılar açısından da önemli bir sinyal olarak görülüyor. Özellikle iş dünyası, seçim sonuçlarının ardından hükümetin yapısal reformlara ve dijitalleşmeye odaklanmasını bekliyor. Başbakan Takaichi’nin seçim kampanyasında vurguladığı başlıklar arasında, vergi indirimi reformu, kamu yatırımları ve ihracat destekli büyüme modeli öne çıkıyor.
Uluslararası yatırım bankaları da Japonya seçimlerinin, ülkenin uzun vadeli ekonomik projeksiyonunu şekillendirebilecek bir dönüm noktası olduğunu ifade ediyor. LDP’nin süper çoğunluğa ulaşması halinde, piyasaların özellikle yen üzerindeki baskının hafiflemesi ve Tokyo Borsası’na yabancı sermaye girişinin artması öngörülüyor.
Kararsız seçmen sonucu etkileyebilir
Anketler, kararsız seçmen oranının yüzde 24 gibi yüksek bir seviyede olduğunu gösteriyor. Bu oran, seçim gecesi sürpriz sonuçlara kapı aralayabilir. CRA’nın umutlarını bu gruptan gelebilecek son dakika desteğine bağladığı belirtiliyor.
Ancak siyasi gözlemciler, mevcut veriler ışığında CRA’nın 167 sandalyeden oluşan meclis grubunun yarısını kaybetme riskiyle karşı karşıya olduğunu vurguluyor. Bu da ittifakın alt mecliste etkin bir muhalefet yapabilme kabiliyetini ciddi şekilde kısıtlayabilir.