Küresel talebin merkezindeki Türkiye’den sıvı yağ ihracatında göz kamaştıran büyüme Türkiye ekonomisinde tarım ve gıda sanayisinin en önemli ihraç kalemlerinden biri olan ayçiçeği yağında, 2026 yılının ilk çeyreğine ilişkin veriler sektör temsilcilerini ve ekonomi yönetimini sevindirdi. Açıklanan son rakamlara göre, ayçiçeği yağı ihracatı yılın ilk üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 17,2 oranında artış gösterdi. Küresel emtia piyasalarındaki dalgalanmalara ve lojistik maliyetlerindeki zorluklara rağmen yakalanan bu ivme, Türkiye’nin rafine yağ pazarındaki güçlü konumunu ve üretim kapasitesini bir kez daha kanıtladı.

İhracatta yüzde 17,2’lik büyüme ve sektörel yansımaları

Makroekonomik dengeler açısından büyük önem taşıyan ihracat verilerinde, gıda sanayisinin lokomotif ürünlerinden ayçiçeği yağının sergilediği performans dikkatleri üzerine çekiyor. 2026 yılının ilk çeyreğinde kaydedilen yüzde 17,2’lik artış, sadece oransal bir büyüme olmanın ötesinde, sektörün katma değerli üretim yapma ve yurt dışı pazarlarda tutunma gücünün en net göstergesidir. Türkiye, coğrafi konumu itibarıyla hem büyük bir ayçiçeği çekirdeği üreticisi hem de ham yağı işleyerek rafine mamul haline getiren devasa bir sanayi altyapısına sahiptir. Elde edilen bu güçlü ihracat artışı, iç piyasadaki rafinaj tesislerinin yüksek kapasite kullanım oranlarıyla çalıştığını ve üretilen nihai ürünün küresel pazarlarda rekabetçi fiyatlarla alıcı bulduğunu göstermektedir. İhracattaki bu döviz girdisi, sektörel bazda faaliyet gösteren firmaların bilançolarını güçlendirirken, aynı zamanda yeni tesis yatırımları ve teknolojik modernizasyonlar için de ihtiyaç duyulan sermaye birikimini sağlamaktadır. Yılın geri kalanı için de güçlü bir moral kaynağı olan bu büyüme oranı, tarıma dayalı sanayinin Türkiye’nin toplam ihracat hedeflerine sunduğu katkının giderek arttığını tescillemektedir.

Küresel gıda tedarik zincirinde Türkiye’nin stratejik konumu

Ayçiçeği yağı, dünya genelinde temel gıda tüketiminin en kritik ve vazgeçilmez unsurlarından biridir. Karadeniz havzasında yaşanan jeopolitik gelişmeler ve geçmiş yıllarda küresel gıda tedarik zincirinde (food supply chain) meydana gelen kırılmalar, güvenilir tedarikçilerin önemini katbekat artırmıştır. Türkiye’nin ayçiçeği yağı ihracatında yakaladığı bu yüzde 17,2’lik artışın arka planında, ülkenin küresel krizleri fırsata çevirebilen esnek lojistik altyapısı ve güvenilir tedarikçi (reliable supplier) kimliği yatmaktadır. Çevre ülkelerden ithal edilen veya iç piyasadan tedarik edilen ham yağ ve çekirdekler, Türkiye’nin modern rafinaj tesislerinde işlenerek yüksek kalite standartlarında şişelenmekte ve dünya pazarlarına sunulmaktadır. Bu durum, Türkiye’yi sadece bir transit geçiş ülkesi olmaktan çıkarıp, fiyatı belirleyen ve ürün standartlarını koyan bölgesel bir “hub” (merkez) haline getirmektedir. Avrupa’dan Orta Doğu’ya, Kuzey Afrika’dan Asya pazarlarına kadar geniş bir coğrafyada Türk markalı ayçiçeği yağlarının raflardaki yerini sağlamlaştırması, ülkenin yumuşak gücünün (soft power) ve ticari diplomasisinin de önemli bir yansımasıdır.

Yeni ihraç pazarları ve talep artışının temel dinamikleri

İhracatta yakalanan çift haneli büyümenin sürdürülebilir olması, mevcut pazarların korunmasının yanı sıra yeni ihracat rotalarının keşfedilmesine bağlıdır. İlk çeyrek verilerindeki sıçrama, Türk ihracatçılarının pazar çeşitlendirmesi (market diversification) stratejisinde ne denli başarılı olduklarını ortaya koymaktadır. Özellikle Orta Doğu ve Kuzey Afrika (MENA) bölgesi ülkelerinin artan nüfusları ve temel gıda maddelerine olan yüksek talepleri, Türk sıvı yağ sektörü için muazzam bir potansiyel yaratmıştır. Bununla birlikte, kalite standartlarının son derece katı olduğu Avrupa Birliği ülkelerine yönelik ihracatta da gözlemlenen artış, üretilen rafine yağın uluslararası normlara tam uyumlu olduğunun kanıtıdır. Tüketici alışkanlıklarının değişmesi, sağlıklı yağ tüketimine yönelik artan bilinç ve rakip üretici ülkelerde yaşanan rekolte kayıpları da Türkiye’ye yönelik dış talebi körükleyen diğer dışsal faktörlerdir. İhracatçı firmaların agresif pazarlama stratejileri, uluslararası fuarlarda kurulan güçlü B2B (işletmeden işletmeye) bağlantılar ve e-ihracat kanallarının efektif kullanılması, yüzde 17,2’lik büyümenin arka planındaki operasyonel başarı hikayesinin ana kahramanlarıdır.

İç piyasa arz güvenliği ve tarımsal sürdürülebilirlik dengesi

İhracat rakamlarındaki bu göz kamaştırıcı büyüme sevindirici olmakla birlikte, makroekonomik yönetim açısından dikkatle izlenmesi gereken hassas bir dengeyi de beraberinde getirmektedir: İç piyasa arz güvenliği. Ayçiçeği yağı, Türk mutfağının temel yapı taşıdır ve iç piyasadaki fiyat istikrarı, gıda enflasyonu (food inflation) ile mücadelenin en kritik cephelerinden birini oluşturur. İhracata yönelen miktarın artması, şayet toplam üretimde eşgüdümlü bir büyüme sağlanamazsa, iç piyasada arz daralmasına ve dolayısıyla fiyat artışlarına yol açma riski taşır. Bu nedenle, ekonomi ve tarım otoritelerinin, ihracattaki bu başarıyı desteklerken eşzamanlı olarak yerli üreticiyi (çiftçiyi) de teşvik edecek yapısal politikaları hayata geçirmesi elzemdir. Ayçiçeği ekim alanlarının genişletilmesi, dekar başına verimi artıracak sertifikalı tohum kullanımı, gübre ve mazot desteklerinin optimize edilmesi, Türkiye’nin hem iç talebini kendi öz kaynaklarıyla karşılamasını hem de ihracat pazarlarındaki payını kalıcı olarak artırmasını sağlayacaktır. Unutulmamalıdır ki, sanayinin bacasının tütmesi ve ihracat rekorlarının kırılması, tarladaki üretimin sürdürülebilirliğine ve çiftçinin refahına doğrudan bağlıdır. İlk çeyrekte gelen bu güçlü veri, doğru tarım politikalarıyla desteklendiği takdirde, Türkiye’nin orta ve uzun vadede net bir tarım ve gıda ihracatçısı olma vizyonunu perçinleyecektir.

Ayçiçeği yağı ihracatı ilk çeyrekte yüzde 17,2 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Ticaret Bakanlığı’nın 17 Nisan 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliği ile mısır ithalatında uygulanacak olan yeni tarife kontenjanı (TRQ) mekanizması, hem iç piyasadaki gıda enflasyonunu dizginlemeyi hem de yerli üreticiyi korumayı hedefleyen son derece hassas bir makroekonomik denge üzerine inşa edilmiştir.

Tarife kontenjanı (TRQ) mekanizması ve makroekonomik i̇şlevi

Modern uluslararası ticaret ve tarım ekonomisi literatüründe “Tarife Kontenjanı” (Tariff Rate Quota – TRQ), hükümetlerin piyasadaki arz-talep şoklarını yönetmek için kullandıkları en sofistike regülasyon araçlarından biridir. Belirlenen bir ithalat hacmine kadar gümrük vergilerinin sıfırlandığı veya dramatik ölçüde düşürüldüğü, ancak bu sınır aşıldıktan sonra ithalata yüksek “koruyucu” gümrük vergilerinin uygulandığı iki kademeli bir sistemdir. Ticaret Bakanlığı’nın, 16 Nisan 2026 tarihli ve 11166 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca yürürlüğe koyduğu bu yeni düzenleme, Türkiye’nin yapısal mısır açığını (structural deficit) kapatmak amacıyla tasarlanmıştır.

Bu makroekonomik hamlenin arkasında, ülkenin gıda güvenliğini (food security) sağlama vizyonu yatmaktadır. Mısır, sadece doğrudan tüketilen bir tahıl değil; aynı zamanda nişasta bazlı sanayinin ve çok daha önemlisi hayvancılık sektörünün (özellikle beyaz et, yumurta ve büyükbaş yem sanayisinin) en temel hammaddesidir. Eğer iç piyasada mısır arzı daralır ve fiyatlar astronomik seviyelere çıkarsa, bu durum yem maliyetlerini artırır; artan yem maliyetleri ise raflardaki et, süt ve yumurta fiyatlarını doğrudan yukarı çekerek yıkıcı bir “maliyet itişli enflasyon” (cost-push inflation) sarmalı yaratır. Ticaret Bakanlığı, bu tarife kontenjanı ile sanayicinin ucuz hammaddeye erişimini sağlarken, kontenjan üstü ithalata yüksek vergi uygulayarak yerli mısır üreticisi çiftçinin de fiyat baskısı altında ezilmesini engellemektedir.

Oligopolleşmeye karşı şeffaflık: beyanname sırasına göre tahsis yöntemi

Tebliğde öne çıkan ve piyasa mikro-yapısını (market microstructure) doğrudan ilgilendiren en kritik detay, tarife kontenjanının dağıtım yöntemidir. Geçmiş dönemlerde veya farklı ülkelerdeki uygulamalarda, kotaların önceden belirli lisanslarla devasa holdinglere veya ithalatçı birliklerine tahsis edilmesi, piyasada haksız rekabet ve oligopolistik (az sayıda satıcının hakim olduğu) yapılar doğurabilmekteydi. Ancak yeni düzenlemede kurgulanan

“Tarife kontenjanının dağıtımı, beyanname sırasına göre tahsis yöntemiyle tarife kontenjanı dönemi içinde yapılacaktır”

kuralı, literatürde “İlk Gelen Alır” (First-Come, First-Served) olarak bilinen, tam rekabet koşullarına en uygun ve en şeffaf dağıtım modelidir.

Bu sistemde, ithalatçılar Ankara’da bürokratik bir lisans peşinde koşmak yerine, doğrudan sınır kapılarında veya gümrük müdürlüklerinde işlem yaparlar. Gümrük beyannamesinin tescili sırasında sistem üzerinden ilgili “muafiyet kodunun” seçilmesi, resmi bir başvuru yerine geçmektedir. Tahsisat, beyannamenin sisteme düştüğü saniye ve tescil numarası sırası esas alınarak anlık olarak gerçekleştirilir ve bu miktar havuzdaki toplam kontenjandan otomatik olarak düşülür. Bu dijital ve anlık (real-time) tahsis yöntemi, bürokratik hantallığı (red tape) ortadan kaldırırken, piyasadaki küçük ve orta ölçekli ithalatçıların (KOBİ’lerin) da devasa şirketlerle eşit şartlarda ucuz mısıra erişebilmesini garanti altına alır.

Stokçuluğu (hoarding) önleme ve piyasa derinliğini koruma tedbirleri

Ticaret Bakanlığı’nın yayımladığı tebliğ, sadece tahsisin nasıl yapılacağını değil, aynı zamanda bu hakkın nasıl “kötüye kullanılamayacağını” da katı kurallara bağlamıştır. Ekonomi yönetimlerinin en büyük korkusu, açılan sıfır gümrüklü kotanın finansal gücü yüksek tek bir ithalatçı veya dar bir grup tarafından aynı gün içinde kapatılması ve piyasada suni bir tekel (artificial monopoly) oluşturulmasıdır. Bunu engellemek adına tebliğe iki devasa “anti-stokçuluk” amortisörü yerleştirilmiştir.

Birinci kısıtlama, miktar sınırıdır: Bir gümrük beyannamesi kapsamında en fazla, ekli tabloda yer alan azami miktar kadar kullanım yapılabilecektir. Sisteme devasa bir ithalat talebi girilse dahi, başvuru konusu miktarın mevcut tarife kontenjanını aşması veya azami sınırı geçmesi halinde sistem işlemi bloke edecek ve bilgilendirme mesajı verecektir. İkinci ve çok daha stratejik kısıtlama ise “bekleme süresi” (cooldown period) kuralıdır:

“Tarife kontenjanı için beyanname tescil tarihini takip eden 3 gün içinde yeniden tarife kontenjanından yararlanılamayacaktır.”

Bu üç günlük zorunlu mola, tek bir gemi filosuyla gelen devasa bir şirketin sistemi kilitlemesini önler ve geriden gelen diğer sanayicilere de beyanname açma fırsatı tanır. Bu sayede ithal mısırın yurt içine girişi zamana yayılarak, piyasa fiyatlarında oluşabilecek ani çöküşlerin veya spekülatif dalgalanmaların önüne geçilmiş olur.

İthalat rejimi kararı ve yerli üreticiye sağlanan koruma kalkanı

Serbest piyasa koşullarında sanayicinin ucuz hammadde talebi ile çiftçinin ürününü yüksek fiyattan satma arzusu her zaman çatışır. Bakanlık, uyguladığı bu tebliğle iki tarafı da memnun edecek bir denge noktası (equilibrium point) bulmaya çalışmaktadır. Tarife kontenjanının sunduğu limitli indirimli miktar bittiğinde veya ithalatçı tebliğdeki azami miktar sınırlarını aştığında, devreye İthalat Rejimi Kararı çerçevesinde belirlenen standart gümrük vergileri girecektir.

Aşan bölümler için yüksek gümrük vergisinin tavizsiz bir şekilde uygulanması, küresel piyasalardaki (örneğin Chicago Ticaret Borsası – CBOT) mısır fiyatları ne kadar düşerse düşsün, Türkiye’deki yerli çiftçinin ürününün elinde kalmamasını sağlar. Sınırsız ve gümrüksüz ithalat, bir ülkenin tarımsal bağımsızlığını (agricultural sovereignty) bitiren en büyük tehdittir. Hasat dönemine giren çiftçinin, ithalat baskısıyla iflas etmemesi ve bir sonraki sezon tekrar tarlasına tohum ekebilmesi için, kontenjan dışı miktarların yüksek vergilerle bariyerlenmesi hayati bir zorunluluktur.

Sonuç: gıda tedarik zincirinde stratejik kamu yönetimi

Sonuç itibarıyla, 17 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe giren ve yürütmesi doğrudan Ticaret Bakanı’nın sorumluluğunda olan bu mısır ithalatı tebliği, basit bir gümrük işleminden çok daha fazlasıdır. İlgili mevzuat, küresel iklim krizinin, jeopolitik savaşların ve lojistik darboğazların gıda fiyatlarını tehdit ettiği bir konjonktürde, Türk devlet aklının piyasaya yaptığı son derece isabetli ve mikro-ayarlı bir müdahaledir.

Beyanname sırasına göre anlık tahsis, üç günlük bekleme süreleri ve beyanname başına azami kotalar gibi sofistike kurallar; Türkiye’deki tarımsal tedarik zincirlerinin (supply chains) spekülatörlerin eline geçmesini engelleyen dijital birer kalkan işlevi görmektedir. Bu düzenleme ile yem sanayicisi ihtiyacı olan hammaddenin bir kısmına uygun maliyetlerle ulaşarak maliyet enflasyonunu dizginleyecek, aynı zamanda yerli mısır üreticisi de kontenjan dışı koruyucu gümrük vergilerinin güvencesiyle tarımsal üretimine devam edebilecektir. Türkiye, tarım politikalarında şeffaf, öngörülebilir ve teknoloji tabanlı regülasyonların kullanımını bu tebliğ ile bir kez daha tescillemiştir.

Mısır ithalatında tarife kontenjanı uygulaması yürürlüğe girdi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye, 2025 yılında 36,4 milyar dolarlık tarım ürünleri ihracatı gerçekleştirirken, Ege Bölgesi bu toplamın 7 milyar 553 milyon dolarlık kısmını oluşturdu. 2024’e kıyasla yüzde 2’lik artış sağlayan bölge, Türkiye’nin tarım ihracatında yüzde 21 pay alarak liderliğini korudu.

Su ürünleri zirvede, hububat ikinci sıraya yükseldi

Ege’de tarım ihracatında ilk sırayı, ihracatını yüzde 6 artırarak 1 milyar 999 milyon dolara çıkaran su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörü aldı. Bu alan, Balıkesir, Aydın, Muğla ve Uşak’ta lider sektör oldu.

İkinci sırada ise, ihracatını yüzde 27 artırarak 1 milyar 128 milyon dolara çıkaran hububat, bakliyat ve yağlı tohumlar sektörü yer aldı. Bu sektör aynı zamanda en yüksek artış oranına ulaşarak dikkat çekti.

Kuru meyve sektörü ise yüzde 3 düşüşle 1 milyar 87 milyon dolara gerilese de, 1 milyar dolar eşiğini aşarak üçüncü sıradaki yerini korudu.

İzmir 4,4 milyar dolarla lider

İzmir, Ege’nin toplam tarım ihracatının yüzde 58’ini tek başına gerçekleştirdi. 2025 yılında şehirden yapılan ihracat 4 milyar 401 milyon dolara ulaştı. İlk üç sektör şöyle sıralandı:

• Hububat, bakliyat ve yağlı tohumlar: 760 milyon $ (%36 artış)
• Tütün: 704 milyon $
• Kuru meyve: 649 milyon $

Muğla ilk kez 1 milyar dolar eşiğini geçti

Muğla, tarım ihracatını yüzde 20 artırarak 1 milyar 73 milyon dolara çıkardı ve Manisa’yı geride bırakarak ilk kez 1 milyar doları aştı. Su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörü, ilin ihracatının yüzde 92’sini oluşturdu.

Manisa ve Aydın’da kuru meyve öne çıktı

Manisa, 991 milyon dolarlık ihracatla bölgede güçlü konumunu sürdürürken, kuru meyve sektörü 239 milyon $ ile lider oldu. Meyve-sebze mamulleri ve hububat sektörü de önemli katkı sağladı.

Aydın ise 322 milyon dolarlık ihracat yaptı. Kuru meyve sektörü 166 milyon dolarla öne çıkarken, meyve-sebze mamulleri 68 milyon $ ve zeytin-zeytinyağı sektörü 51 milyon $ ihracat yaptı.

Balıkesir’de zeytinyağı ihracatı düştü

Balıkesir, 2024’e göre yüzde 20 düşüşle 252 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Bu düşüşte zeytinyağı ihracatının yüzde 77 gerilemesi etkili oldu. Su ürünleri sektörü 153 milyon dolarla yine en büyük paya sahipti.

Diğer illerden öne çıkanlar

• Denizli: 365 milyon $ (su ürünleri 162 milyon $)
• Uşak: 76 milyon $ (su ürünleri 42 milyon $)
• Afyonkarahisar: 52 milyon $ (yaş meyve-sebze 13,2 milyon $)
• Kütahya: 17 milyon $ (yıllık %12 artış)

Ege Bölgesi’nin 2026’da da tarım ihracatındaki liderliğini sürdürmesi bekleniyor. Bölgedeki çeşitlilik ve üretim gücü, küresel pazarlarda Türkiye’nin rekabetçiliğine katkı sunmaya devam ediyor.

Ege Bölgesi’nin tarım ürünleri ihracatı 2025’te 7,5 milyar doları geçti adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım ve iş makinesi sektörünün küresel oyuncularından biri olan Deere & Company, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin uygulamaya koyduğu ithalat tarifeleri nedeniyle ABD’li çiftçilerin önemli bir kısmının mali baskı altında olduğunu ve bu durumun şirketin satış performansına olumsuz yansıdığını bildirdi.

Tarifeler, çiftçilerin ekipman yenilemesini zorlaştırıyor

Şirketin tarım ve çim ekipmanları bölümünün başkanı Cory Reed, çiftçilerin nakit akışında yaşanan bozulma nedeniyle ekipman yenileme planlarını ertelediklerini ifade etti. Reed, “Yüksek maliyetli tarım ekipmanlarına olan talep ABD’de açık biçimde zayıfladı. Bu durum, üreticilerin finansal olarak baskı altında olduğuna işaret ediyor,” dedi.

Reed, çiftçilerdeki bu davranış değişikliğinin arkasında üç temel neden bulunduğunu belirtti: zayıf ürün fiyatları, artan girdi maliyetleri ve devam eden küresel ticaret belirsizlikleri. Özellikle Trump yönetimi döneminde uygulanan tarifeler, Çin başta olmak üzere ABD’nin önemli tarım ürünleri alıcılarıyla ticari ilişkileri zora soktu.

Kuzey Amerika, düşüşün en sert hissedildiği pazar oldu

Reed, satışlardaki en büyük düşüşün Kuzey Amerika pazarında görüldüğünü vurguladı. ABD, Deere için hem ana üretim merkezi hem de en büyük satış pazarı konumunda bulunuyor. “Bu düşüşün büyük kısmı ev pazarımız olan ABD’de yaşandı. Avrupa ve Güney Amerika piyasalarında aynı ölçekte bir daralma söz konusu değil,” açıklamasında bulundu.

Bu gelişmeler ışığında Deere, Iowa eyaletinin Waterloo kentindeki en büyük traktör fabrikasında üretimi azaltma kararı aldı. Cory Reed, bu yılki üretim seviyesinin, iki yıl öncesine kıyasla neredeyse yarıya düştüğünü belirtti. Şirketin üretim hacmini düşürmesi, yerel ekonomiler ve yan sanayi tedarik zincirleri açısından da önemli etkiler yaratabilecek nitelikte.

Çin tarifelerine misilleme yaptı, ABD ürünlerine talep düştü

Tarife gerilimleri, yalnızca ABD’den çıkan ihracatı değil, Çin gibi büyük alıcı ülkelerin alternatif tedarikçilere yönelmesine de neden oldu. Reed’e göre, Çin’in uyguladığı misilleme tarifeleri nedeniyle Amerikan çiftçilerin ürünlerine olan talep düşerken, bu durum arz fazlası yaratıp ürün fiyatlarını aşağı çekti.

Örnek olarak, ABD soya fasulyesi fiyatları, 2022 ortasında görülen zirve seviyelere kıyasla yaklaşık %40 gerilerken, mısır fiyatlarında %50’ye varan düşüş gözlendi. Bu fiyat düşüşleri, çiftçilerin yatırım kapasitesini doğrudan etkilediği gibi, ekipman talebini de aşağı yönlü baskılıyor.

2026 için daha düşük üretim ve satış öngörülüyor

Şirketin 2 Kasım’da sona eren mali yıl verilerine göre, net kârı %29 azalarak 5 milyar dolara geriledi. 2026 yılına ilişkin beklentiler ise daha temkinli: büyük tarım makinesi satışlarının %15 ila %20 oranında azalması öngörülüyor. Şirketin 2026 yılı için net kâr hedefi, 4 milyar ile 4,75 milyar dolar arasında belirlendi.

Reed, “Maliyet artışları, tarife yükleri ve üreticilerin fiyat baskısı altında olması, tarım makinelerine olan talebi baskılıyor. Bu nedenle üretim hedeflerimizi yeniden şekillendirmek durumundayız,” diyerek beklentilerin altını çizdi.

İstihdamda daralma ve yeniden yapılanma sinyalleri

Deere, geçtiğimiz yıllarda üretim hacmindeki düşüşe paralel olarak bazı işten çıkarmalar gerçekleştirmişti. Şirket yönetimi, 2026 yılında yeni işten çıkarmaların gündeme gelebileceğini açıkladı. Özellikle ABD pazarındaki daralma, iş gücü ihtiyacının azalmasına yol açıyor. Waterloo’daki ana fabrikada çalışanların sayısında %30’a varan düşüşler konuşuluyor.

Tarım ekipmanı finansmanı zorlaştı

Çiftçilerin finansal olarak zorlanması, yalnızca satışları değil, ekipman finansmanı modellerini de etkiliyor. Son 12 ayda tarım ekipmanı kredilerinde geri ödeme gecikmeleri artarken, bankaların ekipman kredisi verme iştahında düşüş yaşanıyor. Faiz oranlarındaki yükseklik de bu durumu daha karmaşık hale getiriyor.

ABD Tarım Bakanlığı (USDA) verilerine göre, 2025 yılı itibarıyla çiftçilerin borçlanma maliyetleri son 15 yılın en yüksek seviyelerine çıktı. Bu durum, finansal erişimi sınırlarken, yeni yatırımların önünde önemli bir engel olarak öne çıkıyor.

Alternatif pazarlarda talep daha güçlü

Reed’in açıklamalarında, Avrupa ve Güney Amerika gibi pazarlarda Deere satışlarının göreli olarak daha güçlü seyrettiği belirtildi. Özellikle Brezilya ve Arjantin gibi ülkelerde tarım makinelerine olan talep, yerel teşviklerin etkisiyle canlı kalmaya devam ediyor.

Ancak şirket, küresel stratejisini ABD pazarı merkezli yapılandırdığı için, bu olumlu gelişmeler kısa vadede genel bilanço üzerindeki olumsuz baskıyı dengelemekten uzak görünüyor.

Uzmanlar: Tarife politikaları gözden geçirilmeli

ABD merkezli bağımsız ekonomi düşünce kuruluşları, Trump döneminden kalan tarife uygulamalarının çiftçileri orantısız şekilde etkilediğini ve bu politikaların gözden geçirilmesi gerektiğini savunuyor. Brookings Institution tarafından hazırlanan raporda, “ABD’nin tarımsal rekabetçiliği, dış ticaretin serbestliğiyle doğrudan ilişkilidir. Tarife uygulamaları, sadece çiftçileri değil, onlara bağlı tüm sektörleri olumsuz etkiliyor” ifadesi yer aldı.

Raporda ayrıca, bu durumun tarım makineleri, gübre, tohum ve sulama teknolojileri gibi alanlarda üretici firmalar üzerinde zincirleme baskı oluşturduğu vurgulandı.

Deere’nin stratejisi: Verimlilik, teknoloji ve ihracat

Şirketin yöneticileri, mevcut daralmayı aşmak için yeni stratejiler geliştirdiklerini de belirtiyor. Özellikle dijital tarım çözümleri, otonom traktör teknolojileri ve uzaktan erişimli ekipman sistemleri, Deere’nin gelecek yatırımlarında öncelikli alanlar arasında yer alıyor.

Şirket ayrıca, ihracat pazarlarını genişletme planı çerçevesinde Asya ve Afrika’daki gelişmekte olan pazarlarda yeni ortaklıklar kurmayı hedefliyor. Bu adımlar, iç pazardaki daralmanın etkilerini azaltmaya yönelik stratejik hamleler olarak görülüyor.

Deere: Trump tarifeleri, ABD’li çiftçileri zora soktu adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, çiftçilere yönelik yeni bir tarımsal destekleme ödemesi sürecinin başladığını açıkladı. Bakan Yumaklı’nın verdiği bilgilere göre toplam 331 milyon 664 bin TL tutarındaki destek ödemeleri bugün itibarıyla üreticilerin hesaplarına aktarılıyor.

Yumaklı, “Üretimi güçlendiren tarımsal desteklerimiz kararlılıkla sürüyor. Çiftçilerimizin üretim kapasitesini artırmak, kırsal kalkınmayı desteklemek ve sürdürülebilir tarımı yaygınlaştırmak amacıyla bu ödemeleri yapıyoruz. Hayırlı ve bereketli olsun.” dedi.

Kırsal kalkınma yatırımları desteği ilk sırada

Bakanlığın paylaştığı ödeme tablosuna göre, destekleme kalemleri içerisinde en yüksek pay Kırsal Kalkınma Yatırımları Desteği’ne ayrıldı. Bu kapsamda 290 milyon 934 bin 627 TL ödeme yapılacak. Bu destek, tarım ve hayvancılık sektöründe üretim altyapısının modernizasyonunu hedefliyor.

Kırsal kalkınma destekleri, özellikle tarımsal sanayi, işleme tesisleri, soğuk hava depoları ve modern üretim teknolojilerine erişimi amaçlayan projeleri kapsıyor. Bu yatırımların uzun vadede tarım sektöründe katma değer yaratması ve kırsal bölgelerde istihdam artışı sağlaması bekleniyor.

Diğer destek kalemlerinde öne çıkan ödemeler

Bakanlık, Bireysel Sulama Sistemleri Desteği kapsamında da çiftçilere 33 milyon 874 bin 22 TL ödeme yapılacağını duyurdu. Bu destek, özellikle su kaynaklarının verimli kullanımı ve iklim değişikliğine karşı dayanıklı üretim altyapısının oluşturulması açısından önemli bulunuyor.

Sertifikalı Tohum Üretim Desteği kaleminden ise 5 milyon 593 bin 977 TL ayrıldı. Tohum kalitesinin artırılması ve üretim verimliliğinin yükseltilmesi amacıyla yapılan bu destek, yerli tohumculuğun teşvik edilmesinde kritik rol oynuyor.

Öte yandan, Hububat, Baklagil ve Dane Mısır Desteği kapsamında 805 bin 149 TL ve Dane Zeytin Desteği kapsamında 456 bin 225 TL ödeme yapılacağı bildirildi. Bu ödemeler, özellikle gıda arz güvenliği ve temel tarımsal ürünlerin üretiminde istikrar sağlanmasına katkı sunacak.

Destekler tarımsal finansmanı ve üretimi destekliyor

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın bu ödemeleri, sadece kısa vadeli mali yardım değil, aynı zamanda sektörde uzun vadeli yatırım teşvik mekanizmalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Bu kapsamda, destek programlarının üretici güveni, verim artışı ve tarımda sürdürülebilir kalkınma hedeflerine doğrudan katkı sağladığı belirtiliyor.

Uzmanlara göre, artan üretim maliyetlerine karşılık devlet desteklerinin zamanında yapılması, çiftçinin planlamasını kolaylaştırıyor. Ayrıca bu tür desteklemeler, kırsalda ekonomik canlılık yaratarak yerel ekonomilere de katkı sunuyor.

Tarım destekleri bugün çiftçi hesaplarına yatırılıyor adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Ekim ayına ilişkin tüketici fiyat endeksi verilerini açıkladı. TÜFE, bir önceki aya göre %2,55 artarken, yıllık bazda %32,87’lik artış kaydedildi. Aylık artış, ekonomist beklentisi olan %2,70'in altında kaldı.

Enflasyon yıllık bazda %32,87, on iki aylık ortalamalara göre %37,15

Ekim ayında TÜFE değişim oranları şöyle gerçekleşti:

• Bir önceki aya göre: %2,55
• Bir önceki yılın Aralık ayına göre: %28,63
• Bir önceki yılın aynı ayına göre: %32,87
• On iki aylık ortalamalara göre: %37,15

Geçen yıl aynı dönemdeki yıllık enflasyon %48,58 seviyesindeydi. Bu veriler, yıllık artış hızında önceki yıla göre önemli bir yavaşlamaya işaret ediyor.

Gıda, konut ve ulaştırma aylık ve yıllık artışta başı çekti

Ekim ayında gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yıllık %34,87, konut grubunda %50,96 ve ulaştırma grubunda %27,33 artış gerçekleşti. Bu gruplar sırasıyla TÜFE’ye %8,44, %7,75 ve %4,34 oranında katkı sağladı.

Aylık bazda ise en yüksek artış %3,41 ile gıda ve alkolsüz içeceklerde kaydedildi. Konut grubu %2,66, ulaştırma ise %1,07 artış gösterdi. Aylık TÜFE artışına bu üç grubun katkısı sırasıyla %0,83, %0,45 ve %0,16 oldu.

143 temel başlıktan 118’inde fiyatlar yükseldi

Amaca Göre Bireysel Tüketim Sınıflaması'na (COICOP) göre 143 temel başlığın 118’inde artış görülürken, 18 başlıkta düşüş, 7 başlıkta ise değişim olmadı. Bu durum, fiyat artışlarının genele yayıldığına işaret ediyor.

Özel kapsamlı göstergeler: Çekirdek enflasyon %32,52

İşlenmemiş gıda, enerji, alkollü içkiler, tütün ve altın hariç özel kapsamlı TÜFE göstergesi (B), aylık bazda %2,43 artarken, yıllık artış %32,52 olarak gerçekleşti. Bu veri, çekirdek enflasyonda sınırlı bir iyileşme eğilimi olduğunu gösteriyor.

Öne çıkan bazı özel kapsamlı endeks verileri şöyle:

• B endeksi: Aylık %2,43, Yıllık %32,52
• C endeksi: Aylık %2,41, Yıllık %32,05
• D endeksi: Aylık %2,30, Yıllık %32,82
• F endeksi: Aylık %2,70, Yıllık %31,93

TÜİK: Ekim ayında TÜFE aylık yüzde 2,55 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

ABD ve Çinli yetkililer arasında yapılan olumlu açıklamalar, Trump-Xi görüşmesi öncesi tahıl vadeli işlemleri piyasalarında fiyatların yükselmesine yol açtı. Görüşmelerin, özellikle Çin’in ABD tarım ürünleri alımlarını artırması konusuna odaklanması bekleniyor.

Ticaret iyimserliği soya fasulyesi fiyatını yukarı taşıdı

RCM Alternatives’tan Doug Bergman, “ABD-Çin ticaret anlaşmasına yönelik iyimserlik, soya fasulyesi fiyatlarını sert biçimde yukarı taşıdı” değerlendirmesinde bulundu. Bergman ayrıca, ticaret görüşmelerine ek olarak düşük mısır veriminin de fiyatlar üzerinde etkili olduğunu belirtti.

CBOT’ta tahıl kontratlarında dikkat çeken yükseliş

Chicago Ticaret Borsası (CBOT)’nda işlem gören vadeli kontratlarda sert artışlar yaşandı. Buna göre:

• Soya fasulyesi fiyatı %2,2 yükseldi,
• Mısır %1,5 artış kaydetti,
• Buğday ise %2,4 oranında değer kazandı.

Trump ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping'in bu hafta gerçekleştirmesi beklenen görüşmenin, tarımsal ticaret açısından yeni bir döneme işaret etmesi bekleniyor. Yatırımcılar, görüşmenin ardından tarım emtialarına olan talebin daha da artabileceğini öngörüyor.

ABD-Çin görüşmesi öncesi tahıl fiyatları vadeli piyasalarda yükseldi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

ABD ile Çin arasında soya fasulyesi ticaretine dair anlaşma beklentileri, Chicago Ticaret Borsası’nda (CBOT) vadeli soya fasulyesi fiyatlarını yukarı taşıdı. Fiyatlar bu sabah son iki ayın en yüksek seviyesine ulaştı.

Soya fasulyesi fiyatı, iki ayın en yüksek seviyesini gördü

CBOT’ta en aktif soya fasulyesi vadeli kontratı %1,61 artışla kile başına 10,58-1/2 dolar seviyesine çıktı. Bu seviye, 25 Ağustos’tan bu yana görülen en yüksek fiyat oldu. Yükselişin temel nedeni, ABD ile Çin arasında soya ticareti anlaşmasının yeniden gündeme gelmesi olarak değerlendiriliyor.

Bessent açıklamalarıyla alım havası güçlendi

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Pazar günü yaptığı açıklamada, Çin’in ABD’den “önemli miktarda” soya fasulyesi alımlarını yeniden başlatacağını ve nadir toprak elementlerine yönelik lisans rejimini bir yıl erteleyeceğini duyurdu. Ayrıca, ABD Başkanı Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi’nin 30 Ekim’de Güney Kore’de bir araya geleceği bildirildi.

Piyasalarda temkinli iyimserlik sürüyor

IKON Commodities’ten Ole Houe, “Tüm sorunlar unutuldu ve her şey normale dönüyor gibi bir hava var, ancak aynı sözler dört ay önce de verilmişti” dedi. Analistler, büyük çaplı bir soya anlaşmasının ABD'li çiftçilere destek sağlayabileceğini belirtiyor. Ancak Çin’in ithalat penceresinin Güney Amerika’dan yapılan alımlar nedeniyle sınırlı kalabileceği vurgulanıyor.

Diğer tarım emtialarında karışık seyir

Çin’in Dalian Emtia Borsası’nda en aktif soya küspesi vadeli kontratı %0,27 düşüşle ton başına 2.932 yuan (yaklaşık 411,62 dolar) seviyesine geriledi. CBOT’ta mısır vadeli kontratları %1,48 artışla kile başına 4,29-1/2 dolara yükselirken, buğday %2,24 primle 5,24 dolara ulaştı. Houe, “Buğday ve mısırdaki bu iyimserlik bir-iki günden fazla sürmeyebilir, çünkü arz hala bol” değerlendirmesini yaptı.

Soya fasulyesi fiyatı Çin ile ABD arasındaki iyimserlikle arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Ağustos ayına ilişkin Tarım-Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini yayımladı. Endeks, bir önceki aya göre %1,30 oranında artarken, yıllık bazda %34,09 artış gösterdi.

Tarım-GFE'de yıllık artış %34'ü aştı, aylık artış %1,30 oldu

Ağustos 2025 itibarıyla Tarım-GFE’de şu değişimler kaydedildi:

• Bir önceki aya göre: %1,30 artış
• Bir önceki yılın Aralık ayına göre: %23,81 artış
• Bir önceki yılın aynı ayına göre: %34,09 artış
• On iki aylık ortalamalara göre: %31,94 artış

Mal ve hizmet gruplarında farklı yönlü değişimler izlendi

Ağustos ayında ana gruplar bazında:

• Tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksinde: %1,55 artış
• Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksinde: %0,18 azalış

Yıllık bazda ise:

• Tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksinde: %35,07 artış
• Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksinde: %28,51 artış

Veteriner harcamaları ve gübre fiyatları dikkat çekti

Alt gruplar incelendiğinde, yıllık bazda en yüksek artış %59,79 ile veteriner harcamaları grubunda gerçekleşti. Aylık bazda ise en yüksek artış %3,94 ile gübre ve toprak geliştiriciler grubunda kaydedildi.

Ağustos 2025 itibarıyla tarım sektöründe üretim maliyetlerini etkileyen girdi kalemlerindeki fiyat değişimleri, enflasyon baskısının sürdüğünü ortaya koydu. Bu durum, özellikle üretici maliyetleri ve gıda fiyatları üzerinde etkili olmaya devam ediyor.

Tarım-GFE ağustosta yıllık bazda yüzde 34,09 artış gösterdi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı ağustos ayına ilişkin kümes hayvancılığı üretim istatistiklerini yayımladı. Verilere göre, tavuk eti üretimi yıllık bazda %7,2 artışla 229.965 ton olurken, tavuk yumurtası üretimi %7,1 azalışla 1 milyar 679 milyon 277 bin adet olarak gerçekleşti.

Tavuk eti üretimi yıllık ve dönemsel bazda yükseldi

Ağustos ayında bir önceki yılın aynı ayına kıyasla tavuk eti üretimi %7,2 oranında artarak 229.965 tona ulaştı. Ocak-ağustos döneminde ise üretim %13,5 artışla 1 milyon 834 bin 790 tona yükseldi. Aynı dönemde kesilen tavuk sayısı da %10,8 artarak 984 milyon 338 bine çıktı.

Yumurta üretimi yıllık bazda düşüşte

2025 yılı ağustos ayında, geçen yılın aynı ayına göre tavuk yumurtası üretimi %7,1 oranında gerileyerek 1 milyar 679 milyon 277 bin adet oldu. Ocak-ağustos döneminde ise üretim %9,3 azalarak 12 milyar 731 milyon 943 bin adede indi.

Aylık bazda yumurta üretimi arttı, et üretimi azaldı

Temmuz ayında 239 bin 876 ton olan tavuk eti üretimi, ağustos ayında %4,1 azalışla 229 bin 965 tona geriledi. Öte yandan, temmuzda 1 milyar 623 milyon 487 bin olan yumurta üretimi, ağustosta %3,4 oranında artarak 1 milyar 679 milyon 277 bine çıktı.

Tavuk eti üretimi ağustosta yıllık bazda yüzde 7,2 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu verilerine göre, 2025/26 sezonunun ilk aylarında yumuşak buğday ihracatı keskin bir düşüş gösterdi. 14 Eylül itibarıyla toplam ihracat 3,78 milyon metrik tona gerilerken, bu rakam geçen yıl aynı dönemde 5,73 milyon ton olarak gerçekleşmişti.

Arpa ihracatı artarken buğday ve mısırda gerileme var

AB’nin arpa ihracatı 2024/25 sezonunda 1,46 milyon ton iken, bu yıl aynı dönemde 1,80 milyon tona çıktı. Buna karşılık mısır ithalatı bir yıl önce 4,46 milyon ton iken 2,52 milyon tona gerileyerek önemli bir düşüş kaydetti.

Eksik veriler tabloyu etkiliyor

Komisyon, bazı üye ülkelerden gelen verilerin eksik olduğunu belirtti. AB’nin en büyük tahıl üreticisi Fransa’nın ihracat verileri Temmuz 2025’ten bu yana güncellenmedi. Ayrıca Bulgaristan ve İrlanda’nın ihracat verileri 2023/24 pazarlama yılının başından bu yana eksik, Romanya’nın mısır ithalat verileri ise Ağustos 2025’ten itibaren güncellenmedi.

AB’nin yumuşak buğday ihracatı yeni sezonda sert düşüş yaşadı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Temmuz 2025 dönemine ilişkin kümes hayvancılığı üretim verilerini açıkladı. Buna göre, tavuk eti üretimi yıllık bazda artarken, tavuk yumurtası üretiminde düşüş kaydedildi.

Temmuz ayında tavuk eti üretiminde %16,6 artış

Temmuz 2025’te tavuk eti üretimi, geçen yılın aynı ayına göre %16,6 artarak 239 bin 876 ton seviyesine çıktı. Bir önceki ay 202 bin 521 ton olan üretim, aylık bazda ise %18,4 artış kaydetti.

Temmuz ayında kesilen tavuk sayısı da geçen yılın aynı ayına göre %14,8 yükselerek 131 milyon 88 bin adet oldu.

Tavuk yumurtası üretiminde düşüş

Aynı dönemde tavuk yumurtası üretimi yıllık bazda %4,9 azalarak 1 milyar 623 milyon 487 bin adet olarak gerçekleşti. Ancak bir önceki ay 1 milyar 518 milyon 267 bin adet olan yumurta üretimi, Temmuz’da aylık %6,9 artış gösterdi.

Ocak-Temmuz döneminde üretim eğilimleri

Ocak-Temmuz 2025 döneminde geçen yılın aynı dönemine göre:

• Tavuk eti üretimi %14,5 artışla 1 milyon 604 bin 824 ton oldu,
• Kesilen tavuk sayısı %11,4 artarak 857 milyon 682 bine çıktı,
• Tavuk yumurtası üretimi %9,7 azalarak 11 milyar 52 milyon 666 bin adede geriledi.

Temmuzda tavuk eti üretimi %16,6 arttı, yumurta üretimi azaldı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Pankobirlik Genel Başkanı ve Konya Pancar Ekicileri Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Erkoyuncu, Karatay Saraçoğlu yerleşkesinde gerçekleştirilen tohumluk patates hasadında yaptığı açıklamada, 2027 yılında patates tohumunun tamamının kendi tesislerinde üretileceğini açıkladı.

Verim yüksek, çiftçi memnun

Erkoyuncu, “Yaklaşık 4 bin dekar alanda üretim yapıyoruz ve bu yılki verimler oldukça iyi. Son iki yıldır patates tohumu yetiştiriciliğini kendi bünyemize aldık. Çiftçilerimiz bu tohumlardan rekor seviyede ürün alıyor” dedi. Seralarda doku kültürü, mini yumru üretimi ve sanayi tipi çeşitler üzerinde çalıştıklarını belirtti.

Patates arzı 7 milyon tonu aşacak

2025 yılında Seydibey Tarım Ürünleri Entegre Tesisi'nde 125 bin ton patates işleneceğini belirten Erkoyuncu, bunun 85 bin tonunun Konya'dan, 40 bin tonunun ise Türkiye’nin farklı bölgelerinden temin edileceğini açıkladı. Türkiye’nin yıllık ihtiyacının 5–5,5 milyon ton seviyesinde olduğunu belirten Erkoyuncu, bu yılki üretimin 7 milyon tonu aşmasının arz fazlası oluşturduğunu söyledi.

Konya Şeker çiftçiye sözünü tutuyor

“Piyasa 4–5 TL seviyelerinde alım yaparken biz 9,25 TL’den alım gerçekleştiriyoruz” diyen Erkoyuncu, bu uygulamanın çiftçi kuruluşu olarak üreticiyi desteklemeyi amaçladığını ifade etti. Aradaki 4–4,5 TL'lik fark, yaklaşık 500 milyon TL destek anlamına geliyor.

Yerli ve milli patates tohumu 2027'de geliyor

Tohumluk patateste dışa bağımlılığın azaltılması için yürütülen çalışmalara değinen Erkoyuncu, “2025 yılında tescillenecek 2 yerli patates tohumumuzu 2026’da üretip, 2027 yılında piyasaya sunacağız. Böylece dış alıma ihtiyaç kalmayacak” dedi. Ayrıca, 2026 yılı için ihtiyaç duyulan 15 bin ton tohumun yanı sıra, iç piyasaya sunulmak üzere 2 bin tonluk fazladan üretim de yapılacak.

175 milyon dolarlık dış alımın önü kesilecek

Erkoyuncu, “Patates tohumluğu için her yıl yaklaşık 175 milyon dolar dış kaynak kullanılıyor. Konya Şeker olarak yerli üretimle bu ihtiyacı karşılamayı hedefliyoruz. Temennimiz, bu modelin tüm üreticilere örnek olmasıdır” ifadelerini kullandı.

2027’de patates tohumunun tamamı yerli üretilecek adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre, ağustos ayında tarım dışı istihdam yalnızca 22.000 artarak beklentilerin oldukça altında kaldı. Ekonomistler 75.000 kişilik artış öngörüyordu. Böylece istihdam, nisan ayından bu yana önemli bir değişim göstermedi.

İşsizlik oranı sabit kaldı

Ülkede işsizlik oranı %4,3 seviyesinde sabit kaldı. Sektörel veriler incelendiğinde sağlık sektöründe 31.000 kişilik artış görülürken, federal hükümette 15.000, madencilik ve petrol-gaz çıkarımı sektörlerinde düşüş yaşandı. Ayrıca, toptan ticaret ve imalatta 12.000’er kişilik kayıp kaydedildi. Ulaşım ekipmanı üretimindeki 15.000 kişilik azalışta ise grev etkisi öne çıktı.

İşgücü göstergeleri durağan kaldı

İşgücüne yeni katılan işsiz sayısı 199.000 azalarak 786.000’e indi. Uzun süreli işsiz sayısı 1,9 milyon kişiyle toplam işsizlerin %25,7’sini oluşturdu. İşgücüne katılım oranı %62,3, istihdam oranı %59,6 seviyesinde sabit kaldı.

Ücretler arttı, çalışma süresi değişmedi

Saatlik ortalama kazançlar ağustosta %0,3 artışla 36,53 dolara çıktı. Yıllık bazda artış %3,7 olarak kaydedildi. Ortalama haftalık çalışma süresi ise 34,2 saat ile değişmedi.

Veriler aşağı yönlü revize edildi

Haziran ayı istihdam verisi 14.000 artıştan 13.000 azalışa revize edilirken, temmuz verisi 6.000 artışla 79.000 olarak güncellendi.

Zayıf veriler Fed beklentilerini etkiledi

Zayıf gelen istihdam raporu, Fed’in 17 Eylül’deki toplantısında faiz indirimi ihtimalini güçlendirdi. Piyasalar %99 olasılıkla 25 baz puanlık indirim beklentisini fiyatlıyor.

ABD’de tarım dışı istihdam ağustosta 22 bin artışla zayıf kaldı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

ABD hisse senedi vadeli endeksleri, yatırımcıların Fed’in bu ayki faiz kararını etkileyecek tarım dışı istihdam verisini beklediği ortamda yükseldi. S&P 500 vadeli endeksi %0,2 artışla rekor seviyelere ulaşırken, Nasdaq 100 %0,49 yükseldi. Dow Jones vadeli endeksi ise yatay seyretti.

Broadcom, yapay zeka gelir tahminiyle %9 arttı

Yonga üreticisi Broadcom, güçlü dördüncü çeyrek geliri öngörmesinin yanı sıra 2026 mali yılına kadar yapay zeka kaynaklı gelirlerde keskin artış beklediğini açıkladı. Bu iyimser görünüm, son dönemde geri çekilen yapay zeka hisselerinde yatırımcı güvenini destekledi.

Piyasalar Fed’den 25 baz puan indirim bekliyor

Ağustos ayı istihdam raporu TSİ 15:30’da açıklanacak ve bu veri, Fed’in 16-17 Eylül toplantısından önceki son önemli işgücü göstergesi olacak. Piyasalar, zayıf işgücü sinyalleri ve Fed Başkanı Jerome Powell’ın son güvercin açıklamaları sonrası 25 baz puanlık bir indirim ihtimalini %99 olarak fiyatladı.

Natixis IM Solutions’dan Garrett Melson, “İşgücü piyasaları çökmüyor, ancak yeniden hızlanmıyor da” dedi. Melson, veriler büyük bir zayıflık göstermediği sürece 50 baz puanlık bir indirimin olası olmadığını vurguladı.

Kripto ve Avrupa piyasaları da yükselişte

Bitcoinin bir haftanın en yüksek seviyesine çıkmasıyla kripto bağlantılı hisseler de yükseldi. Coinbase %1,9, Riot Platforms %2 ve Strategy %2,3 arttı. Avrupa’da ise Stoxx 600 %0,24, DAX %0,14 ve FTSE 100 %0,25 yükseliş kaydetti.

ABD vadeli endeksleri istihdam verisi öncesi yükseliş gösterdi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından yayımlanan Gıda Fiyat Endeksi, ağustos ayında bir önceki aya kıyasla sabit kalarak 130,1 puanda gerçekleşti. Tahıl ve süt ürünlerinde yaşanan düşüşler, et, şeker ve bitkisel yağ fiyatlarındaki artışlarla dengelendi.

Endeks yıllık bazda yükseldi, zirveden hâlâ uzakta

Endeks, geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre 8,4 puan (yüzde 6,9) daha yüksek seviyede bulunuyor. Ancak Mart 2022’deki 160,2 puanlık zirvenin 30,1 puan (yüzde 18,8) altında seyrediyor.

Tahıl fiyatları geriledi, mısır üçüncü ayda da yükseldi

FAO Tahıl Fiyat Endeksi, yüzde 0,8 düşüşle 105,6 puana geriledi. Özellikle buğday fiyatları, Avrupa Birliği ve Rusya’daki yüksek hasatlar ve düşük taleple aşağı yönlü baskılandı. Öte yandan mısır fiyatları, AB’deki sıcak hava dalgası ve ABD’de artan yem ile etanol talebi nedeniyle üçüncü ay üst üste yükseldi. Pirinç fiyatları ise ihracatçılar arasındaki yoğun rekabet sonucu yüzde 2,0 oranında geriledi.

Bitkisel yağ fiyatları 13 ayın zirvesine ulaştı

FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, ağustosta yüzde 1,4 artarak 169,1 puana yükseldi ve Temmuz 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Palm, ayçiçeği ve kolza yağı fiyatlarındaki yükseliş bu artışta etkili oldu. Endonezya’nın biyodizel planı ve Karadeniz bölgesindeki arz sıkıntıları da fiyatları destekledi. Buna karşılık, dünya soya yağı fiyatları küresel soya arzı beklentileriyle hafif düştü.

Et fiyatlarında rekor: Sığır ve koyun eti öne çıktı

FAO Et Fiyat Endeksi, yüzde 0,6 artışla 128,0 puana ulaşarak tüm zamanların en yüksek seviyesini gördü. Sığır eti fiyatları, ABD ve Çin'den gelen güçlü ithalat talebiyle rekor kırarken, koyun eti fiyatları Okyanusya’daki düşük ihracat nedeniyle artmaya devam etti. Domuz eti fiyatları sabit kalırken, kanatlı eti fiyatları Brezilya kaynaklı bol arz nedeniyle düştü.

Süt ürünleri ikinci ayda da geriledi

FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, yüzde 1,3 düşüşle 152,6 puana indi. Tereyağı ve peynir fiyatları Yeni Zelanda ve AB'deki arz artışı ve Asya’daki zayıf taleple düşerken, tam yağlı süt tozu fiyatları da ithalatçı ilgisizliği nedeniyle azaldı. Ancak, yağsız süt tozu fiyatları Güneydoğu Asya talebiyle yüzde 1,8 arttı.

Şeker fiyatları beş aylık düşüşten sonra toparlandı

FAO Şeker Fiyat Endeksi, temmuza göre yüzde 0,2 artarak 103,6 puana yükseldi. Brezilya’da şeker kamışı verimindeki düşüş ve Çin’in güçlü ithalat talebi fiyatlara yukarı yönlü baskı yaptı. Ancak Hindistan ve Tayland’daki olumlu hava koşulları nedeniyle oluşan yüksek mahsul beklentisi, fiyat artışını sınırladı.

FAO: Gıda fiyat endeksi ağustosta sabit kaldı, riskler sürüyor adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Ağustos ayına ilişkin tarımsal girdi fiyatları, üretici-market fiyat farkı ve ürün fiyat değişimlerini değerlendirdi. Bayraktar, üretici maliyetlerinin arttığını ancak bazı ürünlerde üreticilerin zararına satış yaptığını belirtti.

Girdi maliyetlerinde en yüksek artış üre gübresinde görüldü

Bayraktar'ın verdiği bilgilere göre, Ağustos ayında Temmuz ayına kıyasla 20.20.0 gübresi yüzde 6,6, DAP gübresi yüzde 4,3, amonyum sülfat gübresi yüzde 2,1 ve CAN (%26) gübresi yüzde 0,1 oranında artış gösterdi. Buna karşılık, üre gübresi yüzde 1,3 oranında düştü.

Yıllık bazda en fazla fiyat artışı yüzde 85,3 ile yine üre gübresinde yaşandı. Diğer gübrelerde ise artışlar şöyle oldu: DAP yüzde 56,9, 20.20.0 gübresi yüzde 51,7, CAN gübresi yüzde 39,3, amonyum sülfat gübresi yüzde 33,8. Besi yemi yıllık yüzde 34,5, süt yemi yüzde 31,8 oranında arttı. Elektrik fiyatlarında yüzde 12,8, tarım ilacı fiyatlarında ise yüzde 14,94 oranında artış yaşandı.

Ağustos ayında mazot fiyatı aylık bazda yüzde 2,7 oranında gerilerken, yıllık artış yüzde 21,8 olarak gerçekleşti.

Üretici ile market fiyat farkı yüzde 335’i aştı

Ağustos ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkı en fazla havuçta görüldü. Havuçtaki fiyat farkı yüzde 335,3 olurken, kabakta yüzde 299,9, limonda yüzde 293,7, patlıcanda yüzde 270,5, sivri biberde ise yüzde 222,8 oldu.

Üretici fiyatı 11 TL olan havuç, markette 47,88 TL’den satıldı. Kabak 8,38 TL’den 33,49 TL’ye, limon 38,75 TL’den 152,57 TL’ye, patlıcan 10,88 TL’den 40,30 TL’ye, sivri biber ise 14,70 TL’den 47,45 TL’ye kadar çıktı.

Yeşil fasulye fiyatı hem üreticide hem markette en çok arttı

Ağustos ayında markette izlenen 37 ürünün 30’unda fiyat artışı, 6’sında azalış görülürken, bir ürünün fiyatı değişmedi. Market fiyatı en fazla artan ürün yüzde 56 ile yeşil fasulye oldu. Onu yüzde 55,4 ile kabak, yüzde 39,7 ile salatalık, yüzde 35,8 ile patlıcan ve yüzde 19,2 ile yumurta izledi.

Markette fiyatı en çok düşen ürün ise yüzde 9 ile kuru soğan oldu. Soğanı, domates (-%6,6), patates (-%2,7), pirinç (-%2,3) ve sivri biber (-%1,2) izledi.

Üreticide en fazla fiyat düşüşü limonda yaşandı

Ağustos ayında üretici fiyatlarında 29 ürünün 19’unda artış, 6’sında düşüş oldu. Kuru soğan, kuru kayısı, kuru incir ve elmanın fiyatı değişmedi. Üreticide en fazla fiyat düşüşü yüzde 44,6 ile limonda görüldü. Onu sivri biber (-%24,6), maydanoz (-%20), patates (-%9,1), havuç (-%8,3) ve yeşil mercimek (-%1,1) takip etti.

En fazla fiyat artışı ise yüzde 152,9 ile yeşil fasulyede görüldü. Yeşil fasulyeyi salatalık (%136,7), patlıcan (%45), kabak (%30,9) izledi.

Fiyat değişimlerinin nedenleri

Bayraktar, fiyat değişimlerinin sebeplerini şöyle açıkladı:

• Limon: Çukurova Bölgesi’nde erkenci Mayer limon üretiminin fazla olması nedeniyle arz artışı fiyat düşüşüne yol açtı.
• Patates: Yazlık erkenci çeşitlerin sona ermesiyle birlikte rekolte yüksekliği ve depolama zorluğu fiyatı düşürdü.
• Kuru soğan: Geçen yıla göre üretim fazlası nedeniyle fiyatlar maliyetin altına indi.
• Maydanoz: Mevsim şartları ürün miktarını artırırken, talep sabit kalınca fiyatlar düştü.
• Havuç: Düşük tüketici talebi nedeniyle fiyatlar geriledi.
• Yeşil fasulye, salatalık, patlıcan, kabak: Sezon sonuna gelinmesiyle birlikte arz azaldı, fiyatlar arttı.
• Kuru fasulye: Yeni sezon ürünlerinin piyasaya girmesi fiyat artışına neden oldu.
• Sivri biber: Arz fazlalığı fiyatların gerilemesine yol açtı.

Ağustos’ta markette 37 ürünün 30’unda fiyat artışı, 6’sında fiyat azalışı görüldü, bir üründe fiyat değişmedi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Ayçiçek tohumu yağı ithalatında uygulanan gümrük vergisi oranı 6 puan indirilerek %30 seviyesine çekildi. Ham ayçiçeği tohumu ithalatı için ise gümrük vergisi uygulama dönemleri yeniden düzenlendi. Cumhurbaşkanlığı tarafından onaylanan karar Resmi Gazete’de yayımlandı.

Ayçiçek yağı ithalatında vergi indirimi

Karara göre, Kosova’dan yapılanlar hariç olmak üzere ayçiçek yağı ithalatında %36 olan gümrük vergisi %30’a indirildi. Yeni tarife 1 Ekim 2025 itibarıyla yürürlüğe girecek.

Ham ayçiçeği tohumu vergisinde takvim değişikliği

Aynı karar kapsamında, 1206.00.91.00.11 ve 1206.00.99.00.19 GTİP kodlarında yer alan ham ayçiçeği tohumu ithalatında %3 ve %20 oranında vergi uygulanmaya devam edecek. Ancak, söz konusu ürünlerde daha önce 1 Ocak-30 Nisan ve 15 Kasım-31 Aralık tarihleri arasında geçerli olan %12 oranındaki gümrük vergisinin dönemleri güncellendi. Yeni düzenlemeye göre bu oran 1 Ocak-31 Mayıs ve 1 Ekim-31 Aralık tarihleri arasında uygulanacak.

Ayçiçek yağı ithalatında gümrük vergisi %36’dan %30’a indi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan kümes hayvancılığı üretim verilerine göre, Haziran 2025'te tavuk yumurtası üretimi geçen yılın aynı ayına göre %10,4 azaldı. Aynı dönemde tavuk eti üretimi %13,9, kesilen tavuk sayısı ise %10,4 arttı.

Haziran ayında yumurta üretiminde düşüş, ette yükseliş

Haziran 2024’te 1 milyar 694 milyon 374 bin adet olan tavuk yumurtası üretimi, 2025’in aynı ayında %10,4 azalarak 1 milyar 518 milyon 267 bin adede geriledi. Aynı dönemde kesilen tavuk sayısı 97,6 milyon adetten 107,8 milyon adede yükseldi. Tavuk eti üretimi ise 177 bin 740 tondan 202 bin 521 tona çıkarak %13,9 artış gösterdi.

Öte yandan, Haziran ayında bir önceki aya kıyasla tavuk eti üretimi %16,2 oranında azaldı. Mayıs ayında üretim 241 bin 782 ton seviyesindeydi.

İlk 6 ayda tavuk eti üretimi %14,1 arttı

Ocak-Haziran dönemine bakıldığında, 2024’ün ilk yarısında 1 milyon 196 bin 235 ton olan tavuk eti üretimi, 2025'in aynı döneminde %14,1 artarak 1 milyon 364 bin 949 tona yükseldi. Kesilen tavuk sayısı da %10,9 artarak 655 milyon 375 binden 726 milyon 594 bine ulaştı.

Yumurta üretimi ise ilk yarıda düşüş eğilimini sürdürdü. 2024'ün ilk altı ayında 10,5 milyar adet olan yumurta üretimi, bu yılın aynı döneminde %10,4 azalarak 9,4 milyar adede düştü.

Haziran ayında tavuk yumurtası üretimi, bir önceki aya göre de %0,6 oranında azaldı. Mayıs 2025’te üretim 1 milyar 526 milyon 665 bin adet seviyesindeydi.

Kümes hayvancılığı verileri açıklandı: Yumurtada düşüş, ette artış adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, tarım üretici fiyat endeksi (Tarım-ÜFE) Temmuz 2025’te aylık bazda %5,66 oranında geriledi. Bu düşüş, endeksin 2015 Mayıs ayında kaydettiği %6,28’lik gerilemeden sonra en yüksek seviyede gerçekleşti.

Tarım-ÜFE aylık bazda düşerken yıllık bazda artışını sürdürdü

Tarım-ÜFE, bir önceki yılın Aralık ayına göre %26,18, geçen yılın aynı ayına göre ise %44,32 oranında artış gösterdi. On iki aylık ortalamalara göre değişim ise %35,92 olarak gerçekleşti. Bu veriler, tarım sektöründe mevsimsel dalgalanmalara rağmen yıllık bazda enflasyonist eğilimin sürdüğünü ortaya koydu.

Sektörel kırılımda en sert düşüş bitkisel ürünlerde

Temmuz ayında, tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde %6,09 oranında düşüş yaşandı. Öte yandan, ormancılık ürünleri ve hizmetleri %0,14 artarken, balıkçılık ve su ürünleri sektörü %2,36 oranında yükseldi.

Ana gruplar düzeyinde, tek yıllık bitkisel ürünler %3,90, çok yıllık bitkisel ürünler %4,46 oranında düşüş kaydederken, canlı hayvanlar ve hayvansal ürünler grubunda %0,41 artış görüldü.

Alt gruplarda sert dalgalanmalar: Meyve uçtu, sebze geriledi

Yıllık değişimin en yüksek olduğu alt grup, %224,14 artışla yumuşak çekirdekli meyveler ve sert çekirdekli meyveler oldu. Buna karşılık, aylık bazda en fazla gerileyen grup %12,64 düşüşle sebze ve kavun-karpuz, kök ve yumrular grubu olarak öne çıktı.

Tarım üretici fiyatlarında son 10 yılın en sert düşüşü yaşandı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

ABD Başkanı Donald Trump, Çin’i Amerikan soya fasulyesi alımlarını artırmaya çağırdı. Trump, bu adımın hem Pekin’in iç kıtlığını gidermeye hem de ABD-Çin ticaret fazlasını azaltmaya katkı sağlayacağını ifade etti.

“Soya fasulyesi siparişlerini dört katına çıkarın”

Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Çin soya fasulyesi kıtlığı konusunda endişeli. Bizim büyük çiftçilerimiz en sağlam soya fasulyesini üretiyor. Çin'in soya fasulyesi siparişlerini hızla dört katına çıkaracağını umuyorum. Bu aynı zamanda Çin'in ABD ile olan ticaret açığını önemli ölçüde azaltmanın bir yoludur. Hızlı bir şekilde hizmet sağlanacaktır. Teşekkür ederim Başkan XI” ifadelerini kullandı.

Amerikan çiftçilerine destek vurgusu

Trump’ın açıklamaları, ABD’li çiftçilere yönelik desteğini bir kez daha ortaya koyarken, Pekin’in tarımsal ürün ithalatı konusunda atacağı adımların, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerde belirleyici olabileceğine işaret etti.

Trump’tan Çin’e çağrı: Soya fasulyesi alımlarını dört katına çıkarın adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi (Tarım-ÜFE), 2025 yılı Haziran ayında bir önceki aya göre %18,82 artış kaydetti. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre endekste yıllık bazda artış %50,31 olurken, on iki aylık ortalamalara göre artış oranı %35,46 olarak gerçekleşti.

Çok yıllık bitkisel ürünlerde aylık bazda %51 artış

Sektörel bazda bir önceki aya göre; tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde %19,98, ormancılık ürünlerinde %0,50, balıkçılık ve su ürünlerinde ise %5,25 artış kaydedildi.

Ana gruplar bazında ise tek yıllık bitkisel ürünler %0,22 artarken, çok yıllık bitkisel ürünlerde aylık bazda %51,08 oranında güçlü bir artış yaşandı. Canlı hayvanlar ve hayvansal ürünlerde ise %0,19 oranında sınırlı bir düşüş gözlendi.

En yüksek artış yumuşak ve sert çekirdekli meyvelerde

Alt gruplar arasında yıllık bazda en yüksek artış %202,59 ile yumuşak çekirdekli meyveler ve sert çekirdekli meyveler grubunda gerçekleşti. Aynı grup, aylık bazda da %47,92 artışla en dikkat çeken kalem oldu.

Tarım-ÜFE verilerine göre başlıca endeks değişimleri

Yıllık değişim oranı, Haziran 2025

Alt gruplara göre Tarım-ÜFE yıllık değişim oranları

Alt gruplara göre Tarım-ÜFE aylık değişim oranları

Tarım-ÜFE’de yıllık artış %50,31’e ulaştı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım-ÜFE, 2025 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre %0,23, bir önceki yılın aynı ayına göre ise %28,96 oranında artış kaydetti. On iki aylık ortalamalara göre artış %35,21 olarak gerçekleşti. En yüksek yıllık artış %87,26 ile tropikal meyvelerde görüldü.

Tarım-ÜFE’de mayıs ayında yıllık yüzde 28,96 artış yaşandı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, tarım ürünleri üretici fiyat endeksi (Tarım-ÜFE) 2025 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre %0,23, bir önceki yılın Aralık ayına göre %12,56, bir önceki yılın aynı ayına göre %28,96 ve on iki aylık ortalamalara göre %35,21 oranında artış gösterdi.

Sektörel bazda en yüksek aylık artış balıkçılıkta gerçekleşti

Mayıs ayında sektörlere göre aylık değişimler şöyle oldu: tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde %0,41 azalış, ormancılık ürünleri ve hizmetlerinde %7,85 artış, balık ve su ürünleri ile ilgili hizmetlerde ise %11,95 artış kaydedildi.

Ana ürün gruplarında farklı yönlü değişimler izlendi

Tek yıllık bitkisel ürünler %7,20 azalırken, çok yıllık bitkisel ürünler %9,38, canlı hayvanlar ve hayvansal ürünler ise %0,59 oranında arttı.

Tarım-ÜFE detaylı tabloyla açıklandı

Sektör ve ana gruplara göre Tarım-ÜFE ve değişim oranları(%), Mayıs 2025:

Alt gruplarda en yüksek artış tropikal meyvelerde

Yıllık bazda en yüksek artış %87,26 ile tropikal ve subtropikal meyveler grubunda gerçekleşti. Aylık bazda en yüksek düşüş ise %14,61 ile sebze, kavun-karpuz, kök ve yumrular alt grubunda görüldü.

Tarım-ÜFE yıllık değişim oranı (%), Mayıs 2025

Alt gruplara göre Tarım-ÜFE yıllık değişim oranları (%), Mayıs 2025

Alt gruplara göre Tarım-ÜFE aylık değişim oranları (%), Mayıs 2025

Tarım-ÜFE mayısta yıllık bazda yüzde 28,96 oranında arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye'nin sofralık zeytin ihracatı, 2024/25 sezonunun ilk 7 ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 26,5 artarak 128 milyon dolardan 162 milyon dolara yükseldi. İhracatçılar, 250 milyon dolarlık sezon hedefi doğrultusunda ilerliyor.

Zeytin ihracatında 100 bin tonluk hedefe adım adım yaklaşılıyor

Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı Emre Uygun, 2023/24 sezonunda 78 bin ton sofralık zeytin ihracatıyla 200 milyon dolarlık eşiğin aşıldığını hatırlatarak, 2024/25 sezonunun 7 aylık döneminde ihracatın miktar bazında yüzde 33 artarak 48 bin tondan 64 bin tona yükseldiğini açıkladı.

Uygun, “2024/25 sezonuna girerken ortaya koyduğumuz 100 bin ton sofralık zeytin ihracatı ve 250 milyon dolar döviz getirisi hedefimize emin adımlarla ilerliyoruz. Bu başarıya katkı koyan tüm üreticilerimizi ve ihracatçılarımızı kutluyoruz” dedi.

Yeşil zeytin ihracatı miktar ve gelir bazında yükseldi

1 Ekim 2024'te başlayan sezonda siyah zeytin ihracatı 49 bin tonu aştı. Siyah zeytinden 123 milyon dolar gelir sağlanırken, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 22'lik bir artış yaşandı.

Öte yandan yeşil zeytin ihracatı, miktar bazında yüzde 46 artarak 10.243 tondan 15 bin tona çıktı. Bu kalemdeki döviz getirisi ise yüzde 43’lük artışla 27,3 milyon dolardan 39 milyon dolara yükseldi.

Almanya, hem siyah hem yeşil zeytinde lider pazar konumunda

Siyah zeytin ihracatında ilk üç ülke Almanya (32 milyon dolar), Irak (23 milyon dolar) ve Romanya (17 milyon dolar) oldu.

Yeşil zeytin ihracatında ise Almanya 9 milyon dolarla zirvede yer alırken, Irak 6,8 milyon dolar ve ABD 4,5 milyon dolarlık taleple takip etti. Türkiye’nin sofralık zeytin ihracatı, toplamda 110 ülkeye ulaştı.

Sofralık zeytin ihracatı 162 milyon dolara ulaştı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2025 yılına ilişkin ilk tahminlerine göre, bitkisel üretim miktarları bir önceki yıla kıyasla genel olarak düşüş gösterecek.

Tahıllar ve sebze üretiminde düşüş, meyvede sert azalma bekleniyor

2025’te üretim miktarlarının, tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde (yem bitkileri hariç) %5,3, sebzelerde %1,7 ve meyveler, içecek ve baharat bitkilerinde %24,4 oranında azalması öngörüldü. Yaklaşık üretim miktarlarının tahıllarda 71,4 milyon ton, sebzelerde 33 milyon ton, meyve grubunda ise 21,4 milyon ton olması bekleniyor.

Tahıl ürünlerinde buğday ve arpa üretiminde düşüş öne çıkıyor

Tahıl ürünleri üretiminin 2025 yılında %4,1 azalarak 37,4 milyon ton olması bekleniyor. Buğday üretimi %5,8 azalarak 19,6 milyon tona, arpa üretimi %8 azalarak 7,5 milyon tona, çavdar üretimi %5,5 azalarak 243 bin tona, yulaf üretimi ise %23,1 azalarak 300 bin tona düşecek. Mısır üretimi %4,9 artarak 8,5 milyon ton olarak tahmin edildi.

Patateste %13 düşüş bekleniyor, ayçiçeğinde artış var

Kuru baklagillerden nohut 605 bin ton, kuru fasulye 283 bin ton ve kırmızı mercimek 340 bin ton üretimle öngörülüyor. Patates üretimi %13 azalarak 6 milyon ton olacak. Yağlı tohumlardan soya üretimi %11,1 azalarak 160 bin ton, ayçiçeği üretimi ise %4,8 artışla 2,3 milyon tona ulaşacak. Şeker pancarı üretimi %6,5 düşüşle 21,5 milyon ton olacak.

Domates ve biberde düşüş, karpuzda artış bekleniyor

2025’te sebze üretiminin %1,7 azalarak yaklaşık 33 milyon tona düşmesi bekleniyor. Karpuz %3,5, kuru soğan %2,6, patlıcan %3,3 oranında artış gösterecek. Domates %5,7, salçalık kapya biber %3,7 ve taze fasulye %4,5 oranında azalacak.

Meyve üretiminde en sert düşüş kiraz, zeytin ve fındıkta

Meyveler, içecek ve baharat bitkileri grubunda üretimin %24,4 azalarak 21,4 milyon ton olması bekleniyor. Elma %38,7, çilek %4, şeftali %32,1, nektarin %35,5, kiraz %55,7, üzüm ise %18,6 oranında azalacak.

Portakal %12,4 ve limon %20,9 oranında düşecek; sadece mandalina %0,6 oranında artış gösterecek. Sert kabuklularda fındık %27,5, ceviz %27,7 ve Antep fıstığı %54,6 oranında düşüş öngörülüyor. Zeytin üretimi %40 oranında azalacak, muz üretimi ise sabit kalacak.

TÜİK: 2025’te tahıl ve meyve üretimi ciddi oranda azalacak adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Dünyanın en büyük buğday ihracatçısı olan Rusya, 1 Temmuz’da sona erecek ihracat sezonuna kadar geçerli olan minimum buğday fiyatı tavsiyesini kaldırdı. Alınan kararla, tahıl tüccarlarının daha esnek fiyatlarla satış yapmasının önü açılmış oldu.

Minimum fiyat tavsiyesi metrik ton başına 250 dolardı

Kaynaklara göre, Mayıs ve Haziran ayları için belirlenen minimum buğday fiyatı tavsiyesi metrik ton başına 250 dolar seviyesindeydi. Ancak bu uygulama, ithalatçı ülkelerden gelen zayıf talep nedeniyle piyasa işleyişini sınırlıyordu.

Sezon ihracatı 42,2 milyon ton olacak

Rusagrotrans demiryolu şirketinin tahminlerine göre, Rusya Temmuz 2024’ten Nisan 2025’e kadar toplam 38,6 milyon ton buğday ihraç etti. Sezon sonuna kadar toplam ihracatın 42,2 milyon ton olacağı öngörülüyor.

Fiyat esnekliği ihracatı destekleyebilir ancak etkisi sınırlı kalabilir

İlgili karar, tahıl tüccarlarının yaklaşık 3,6 milyon ton buğdayı tavsiye edilen fiyatın altında satabilmesi anlamına geliyor. Ancak bir tüccar, “Bu durum Rusya'nın ihracatı için kesinlikle olumlu olacaktır, ancak gerçekte büyük bir etkisi olmayabilir. Rusya'nın ihracat satışları üzerindeki ana fren, ithalatçı talebinin olmamasıdır” ifadelerini kullandı.

Başka bir tüccar ise “Rusya'nın elinde çok fazla buğday yok, bu yüzden belki de Rusya'nın satışlarında sadece küçük bir artış olacak” değerlendirmesinde bulundu.

Rusya’dan buğday ihracatında fiyat sınırı kararı iptal edildi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım-GFE (Tarım-Girdi Fiyat Endeksi), 2025 yılı Mart ayında bir önceki aya göre %1,80 artış gösterdi. Bir önceki yılın aynı ayına göre ise endeks %29,73 oranında yükseldi. On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı ise %36,16 olarak gerçekleşti.

Tarımda kullanılan mal ve hizmetler %29,10, yatırımlar %33,53 arttı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, ana gruplar bazında tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi Mart ayında bir önceki aya göre %2,08 artarken, bir önceki yılın aynı ayına göre %29,10 artış gösterdi. Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksi ise aylık bazda %0,15, yıllık bazda %33,53 artış kaydetti.

Veteriner harcamaları en hızlı artan alt grup oldu

Alt gruplar bazında en yüksek yıllık değişim %55,87 ile veteriner harcamaları alt grubunda gerçekleşti. Aylık bazda en yüksek artış da yine %4,31 ile veteriner harcamalarında kaydedildi.

Tarım-GFE Mart 2025 tablosu ve temel göstergeler

Alt gruplara göre yıllık ve aylık değişim oranları:

Tarım-GFE mart ayında yıllık bazda yüzde 29,73 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Karadeniz'de yaşanan zirai don sonrası Ordu, Trabzon ve Giresun illerinde fındık bahçelerinde incelemelerde bulundu. Bayraktar, yüksek rakımlarda fındık üretiminin yüzde 100’e varan oranlarda zarar gördüğünü belirtti.

Yüksek rakımlarda fındık bahçelerinde yüzde 100’e yakın zarar

Bayraktar, Karadeniz’in yüksek kesimlerinde 11 Nisan’daki don olayının ardından fındık bahçelerinde büyük zararın oluştuğunu ifade etti. Mart ve Nisan aylarında yaşanan soğuk hava, bahçelerdeki meyve oluşumunu olumsuz etkiledi. 20 Mart'taki ilk don olayında yüzde 70’lere varan zarar görülürken, Nisan ayında etkili olan ikinci dalga don ile zarar oranı bazı bölgelerde yüzde 100’e çıktı.

Üretim ve ihracat gelirlerinde ciddi düşüş bekleniyor

Bayraktar, Türkiye'nin fındık ihracat geliri açısından dünyada lider konumda olduğunu hatırlatarak, 2024 yılı içinde yaklaşık 2,35 milyar dolarlık gelir beklenirken yaşanan don olaylarının bu beklentileri aşağı çektiğini vurguladı. Üretimdeki düşüşle birlikte ihracat gelirlerinde de önemli bir azalma olabileceği belirtildi.

Çiftçi borçlarının yapılandırılması ve yeni kredi desteği talebi

Üreticilerin bu yıl para kazanmasının mümkün olmadığını belirten Bayraktar, çiftçilerin Tarım Kredi Kooperatifleri ve kamu bankalarına olan borçlarının yapılandırılması gerektiğini ifade etti. Ayrıca üreticilerin yeni sezonda üretime devam edebilmesi için taze sermayeye ihtiyaç duyduklarını, bu nedenle krediye ulaşımın kolaylaştırılması gerektiğini söyledi.

TARSİM kapsamı ve devlet desteği artırılmalı

Bayraktar, çiftçilerin TARSİM sistemine olan güveninin azaldığını ve hasar tespit süreçlerinde adalet beklediklerini belirtti. Don afeti gibi yüksek riskli durumlarda devlet desteğinin artırılması gerektiğini vurguladı. Primlerin yüksekliği nedeniyle üreticilerin TARSİM’e dahil olamadığını, bu durumun kapsamı daralttığını ifade etti.

Genç çiftçilerin sosyal güvenlik primleri devlet tarafından karşılanmalı

SGK kayıtlı çiftçi sayısının 2021'de 1 milyon iken 2024'te 411 bine düştüğüne dikkat çeken Bayraktar, gençlerin tarımdan uzaklaştığını belirtti. Çiftçi yaş ortalamasının 59’a ulaştığını ve gençlerin tarımda kalması için SGK primlerinin devlet tarafından ödenmesi gerektiğini söyledi.

Doğal afetler tarım sektörünü tehdit ediyor

Bayraktar, sadece don olayının değil, dolu, sel, kuraklık ve hortum gibi doğal afetlerin de tarımsal üretim üzerinde ciddi etkiler yarattığını belirtti. Bu afetlerin gıda güvenliğini tehdit ettiğini ve çiftçiye verilen desteğin artırılması gerektiğini ifade etti.

Kahverengi kokarca da fındık rekoltesini düşürecek

Son yıllarda bölgede etkili olan kahverengi kokarca zararlısının da rekolteyi düşürdüğünü belirten Bayraktar, yapılan mücadeleye rağmen bu zararlının etkisinin süreceğini söyledi. Don olayının yanı sıra kokarcanın da tahminlerin altında bir üretim yaratabileceğini ifade etti.

Çiftçilerin talepleri hükümete iletildi

Bayraktar, çiftçilerin sorunlarını Cumhurbaşkanı, Çalışma ve Maliye Bakanlarına aktardığını ve özellikle genç üreticilerin tarımda kalması için teşviklerin hayata geçirilmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca kivinin de TARSİM kapsamına alınması talebinin iletildiğini söyledi.

Ziraat Odaları sahada, çiftçilerin yanında

Bayraktar, 65 ilde don felaketi yaşandığını ve bu durumu Ziraat Odaları aracılığıyla tespit ettiklerini söyledi. Oda başkanlarının afet sürecinde sahada olduğunu ve çiftçilerin yanında yer aldığını vurguladı.

Rekolte gerçekleri fiyat politikalarını etkileyecek

Fındık sahalarında üretimin düşük olduğunu vurgulayan Bayraktar, gerçek rekoltenin açıklanmasının fiyatları aşağıya çekmeye yönelik manipülasyonları engelleyeceğini söyledi. Bayraktar, “En az kazanan çiftçi ama bu ülke kazansın” diyerek, üreticinin desteklenmesi gerektiğini yineledi.

Zirai don Karadeniz’de fındık üretimini yüzde 100’e kadar vurdu adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, tarımsal girdi fiyat endeksi (Tarım-GFE), 2025 yılı şubat ayında aylık bazda %2,35, yıllık bazda ise %28,92 oranında arttı. Endeks, on iki aylık ortalamalara göre %37,78 artış gösterdi.

Tarımsal girdi fiyatlarında yıllık artış yüzde 29’a yaklaştı

Şubat ayında tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi aylık %2,40, yıllık %27,49 artış kaydetti. Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksi ise aylık %2,02 ve yıllık %37,80 artış gösterdi.

Endeks değerlerine göre, Tarım-GFE 695,32 seviyesine çıkarken, tarımda kullanılan mal ve hizmetler 666,15, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler ise 928,40 seviyesinde gerçekleşti.

Veteriner harcamaları yıllık bazda en fazla artış gösteren kalem oldu

Alt gruplar incelendiğinde, yıllık bazda en yüksek artış %52,51 ile veteriner harcamaları kaleminde kaydedildi. Aylık bazda ise en fazla artış %3,78 ile tohum ve dikim materyali alt grubunda gerçekleşti.

Tarım sektöründe maliyet baskısının devam ettiğini gösteren bu veriler, üreticiler üzerindeki yükün sürdüğüne işaret ediyor. Özellikle girdi maliyetlerindeki yükseliş, ürün fiyatlarının seyrini ve sektörün genel mali yapısını doğrudan etkiliyor.

Tarımsal girdi fiyatları şubat ayında yıllık bazda %28,92 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, toplam 5 milyar 948 milyon 238 bin 377 liralık tarımsal destek ödemesinin bugün çiftçilerin hesaplarına aktarılacağını duyurdu.

En büyük pay mazot ve gübre desteğine ayrıldı

Bakan Yumaklı, destekleme ödemelerine ilişkin detayları sosyal medya platformu X üzerinden paylaştı. Açıklamaya göre, mazot ve gübre desteği kapsamında 4 milyar 925 milyon 975 bin 440 TL, fındık alan bazlı gelir desteği için 841 milyon 350 bin 785 TL, hayvan hastalıkları tazminatı için 151 milyon 835 bin 620 TL ve kırsal kalkınma yatırım desteği kapsamında 29 milyon 76 bin 532 TL ödeme yapılacak.

Kimlik numarasına göre ödeme takvimi belirlendi

Bakanlığın açıklamasına göre, mazot ve gübre desteği ödemeleri TC kimlik numarası ve vergi kimlik numarasının son hanesi 2 olan çiftçilere bugün yapılacak. Numarasının son hanesi 0 olanlar ise ödemelerini gelecek hafta alacak. Diğer destek kalemleri ise tüm hak sahiplerinin hesaplarına bugün yatırılacak.

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yapılan bu ödeme, üreticilerin girdi maliyetlerini hafifletmeyi ve kırsal kalkınmayı desteklemeyi hedefliyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan çiftçilere dev destek: 5,9 milyar TL adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım ürünleri üretici fiyat endeksi (Tarım-ÜFE), 2025 yılı mart ayında aylık bazda %6,91, yıllık bazda ise %31,54 artış gösterdi.

Mart ayında Tarım-ÜFE yıllık %31,54, aylık %6,91 arttı

TÜİK tarafından açıklanan verilere göre, Tarım-ÜFE (2020=100) 2025 yılı mart ayında bir önceki aya göre %6,91, bir önceki yılın aralık ayına göre %12,81, bir önceki yılın aynı ayına göre %31,54 ve on iki aylık ortalamalara göre %40,17 artış kaydetti.

Tarım ve avcılık ürünlerinde %7,36, ormancılık ürünlerinde %2,36 artış

Sektörel bazda bakıldığında, bir önceki aya göre tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde %7,36, ormancılık ürünleri ve ilgili hizmetlerde %2,36 artış gerçekleşirken; balıkçılık ürünleri ve destekleyici hizmetlerde %2,27 düşüş yaşandı.

Ana gruplarda ise tek yıllık bitkisel ürünlerde %9,61, çok yıllık bitkisel ürünlerde %11,30 ve canlı hayvanlar ile hayvansal ürünlerde %3,07 oranında fiyat artışı gözlemlendi.

En yüksek yıllık artış %171,38 ile turunçgillerde görüldü

Alt gruplar incelendiğinde, yıllık bazda en yüksek artış %171,38 ile turunçgillerde kaydedildi. Aylık bazda ise en yüksek artış %29,64 ile diğer ağaç ve çalı meyveleri ile sert kabuklu meyveler alt grubunda gerçekleşti.

Grafikler ve detaylar

Alt gruplara göre Tarım-ÜFE yıllık değişim oranları (%), Mart 2025

Alt gruplara göre Tarım-ÜFE aylık değişim oranları (%), Mart 2025

Mart ayında tarım ürünlerinde fiyat artışı hızlandı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

TMO: Yurt içi ve ihracat amaçlı durum buğdayı satışları devam ediyor

Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), hem yurt içi hem de mamul madde ihracatı kapsamında durum buğdayı satışlarının sürdüğünü bildirdi.

TMO tarafından yapılan açıklamada, satışların Eylül 2024’te yurt içinde, Aralık 2024’te ihracat amacıyla, Şubat 2025 itibarıyla ise mamul madde ihracatı kapsamında başladığı hatırlatıldı.

Yüksek vasıflı buğday ihalelerine onay verilmedi

Açıklamada, 4 Aralık 2024 ve 27 Mart 2025 tarihlerinde gerçekleştirilen, %75 züccaciyet, 78 hektolitre ve %12,5 protein değerine sahip yüksek vasıflı durum buğdayı ihalelerinin, teklif edilen fiyatların düşük bulunması nedeniyle onaylanmadığı belirtildi.

Düşük vasıflı buğday satışları 320 dolar/tondan yapılıyor

Sanayiciler tarafından tercih edilmeyen ve arz fazlası olarak nitelendirilen, %50 züccaciyet, 77 hektolitre ve %12 protein oranına sahip düşük vasıflı durum buğdayı ise Şubat 2025 itibarıyla 320 USD/ton fiyatla satışa sunuluyor. Bu fiyatın, aynı kalitedeki yurt içi ürünlerin satış fiyatının yaklaşık 40 USD üzerinde olduğu bilgisi paylaşıldı.

90 bin ton satış yapıldı, ihracat talepleri değerlendiriliyor

Bugüne kadar 90 bin tonluk taleplerin karşılandığını açıklayan TMO, ihracat amaçlı yapılan diğer başvuruların da değerlendirme sürecinde olduğunu belirtti.

Piyasa istikrarı ve şeffaflık vurgusu

TMO, sektör temsilcileriyle hem yurt içi hem de yurt dışında düzenli temas kurulduğunu, satış süreçleri ve stok yönetimi hakkında bilgilendirmeler yapıldığını ifade etti.

Toprak Mahsulleri Ofisi, şeffaflık ilkesini gözeterek, piyasa istikrarını sağlama görevini kararlılıkla sürdüreceğini vurguladı.

TMO, 90 bin ton durum buğdayı satışı gerçekleştirdi adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

ING'nin emtia uzmanları Ewa Manthey ve Warren Patterson, Uluslararası Hububat Konseyi’nin (IGC) 2025/26 sezonuna ilişkin ilk tahminlerini değerlendirdi. Konsey, mısır üretiminin 2024/25 dönemindeki 1.217 milyon tondan, 2025/26 döneminde 1.269 milyon tona çıkmasını öngörüyor.

Mısır üretimi ve tüketimi artıyor

Uzmanlara göre, bu artış beklentisi Brezilya, Arjantin, Ukrayna ve ABD gibi ülkelerdeki üretim artış tahminlerinden kaynaklanıyor. Mısır tüketimi de 2024/25 döneminde 1.238 milyon tondan, 2025/26'da 1.263 milyon tona çıkacak. Sonuç olarak, nihai stokların da 274 milyon tondan 280 milyon tona yükseleceği tahmin ediliyor.

Soya fasulyesinde üretim ve tüketim dengeli seyrediyor

Küresel soya fasulyesi üretimi 2025/26 döneminde 427 milyon tona ulaşarak yıllık bazda %2,2 artış gösterecek. Tüketimin ise 426 milyon tona yükselerek yıllık %4,2 artacağı tahmin ediliyor. Bu da soya fasulyesi nihai stoklarının 82 milyon tondan 83 milyon tona çıkacağı anlamına geliyor.

Buğday stoklarında düşüş öngörülüyor

IGC, Avrupa Birliği ve İngiltere’de beklenen artış sayesinde, buğday üretiminin 2025/26’da 799 milyon tondan 807 milyon tona çıkmasını bekliyor. Ancak 2024/25'te 265 milyon tonnihai buğday stoklarının, 2025/26’da 259 milyon tona düşeceği tahmin ediliyor.

Küresel tarımda üretim artışı: Mısır ve soya yükseliyor, buğdayda stok azalıyor adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarım-ÜFE şubatta yıllık %29,89, aylık %2,70 arttı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi (Tarım-ÜFE) 2025 yılı Şubat ayında bir önceki aya göre %2,70, bir önceki yılın Aralık ayına göre %5,52, bir önceki yılın aynı ayına göre %29,89 ve on iki aylık ortalamalara göre %42,60 arttı.

Sektör bazında değişimler

Şubat ayında sektör bazında fiyat değişimleri şu şekilde gerçekleşti:

• Tarım ve avcılık ürünleri: %2,49 artış
• Ormancılık ürünleri: %6,80 artış
• Balık ve diğer balıkçılık ürünleri: %5,20 artış

Ana gruplara göre değişim

Şubat ayında ana gruplara göre değişim oranları:

• Tek yıllık bitkisel ürünler: %0,61 artış
• Çok yıllık bitkisel ürünler: %1,79 azalış
• Canlı hayvanlar ve hayvansal ürünler: %5,93 artış

Alt gruplarda en yüksek değişimler

Yıllık bazda en yüksek artış gösteren ürün grubu %166,37 ile turunçgiller oldu. Aylık bazda ise en yüksek artış %13,95 ile tropikal ve subtropikal meyvelerde gerçekleşti.

Sektör ve ana gruplara göre Tarım-ÜFE değişim oranları (%), Şubat 2025

Tarım ürünleri üretici fiyat endeksi Şubat’ta yıllık %29,89 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Yaş meyve sebze ve meyve sebze mamulleri sektörleri, 2024 yılında ihracatını yüzde 4 artırarak 6 milyar 131 milyon dolara taşıdı. Böylece meyve sebze ve mamulleri sektöründe 6 milyar dolar barajı ilk kez aşıldı.

Ege Bölgesi ihracatta yüzde 22 pay aldı

Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkan Yardımcısı ve Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkanı Hayrettin Uçak, Türkiye geneli gerçekleştirilen 6 milyar 131 milyon dolarlık ihracatın 1 milyar 314 milyon dolarlık kısmının Ege Bölgesi’nden yapıldığını belirtti. Uçak, “Türkiye genelinde ihracatın yüzde 22’si bölgemizden gerçekleşti” dedi.

Almanya ihracatta lider pazar oldu

Türkiye’nin yaş meyve sebze ve mamulleri sektörlerinde en çok ihracat yaptığı ülkeler sırasıyla; 239 milyon dolar ile Almanya, 197 milyon dolar ile ABD ve 101 milyon dolar ile İngiltere oldu. Türkiye genelinde en çok ihraç edilen ürünler arasında 574 milyon dolarla meyve suları, 475 milyon dolarla mandalina ve 428 milyon dolarla turşular yer aldı.

“Üçüncü Kuşak Tarım Girişimciliği” projesi genişliyor

Başkan Uçak, gençlere yönelik başlattıkları “Üçüncü Kuşak Tarım Girişimciliği Eğitim Projesi” kapsamında teorik ve pratik eğitimler düzenlediklerini ifade ederek, projenin üçüncü ayağını 2025 yılında hayata geçireceklerini belirtti.

Pestisit sorunu çözüm bekliyor

Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkan Yardımcısı Cengiz Balık, pestisit kalıntısının ihracattaki en büyük sorunlardan biri olduğunu ifade ederek, bu sorunun yalnızca ihracat değil, üretim aşamasında çözülmesi gerektiğini vurguladı. Balık, “Türk insanı da sağlıklı ve kalıntısız ürünler tüketmeyi hak ediyor” dedi.

Mamul ürün ihracatı yüzde 37 ile Ege’den

Türkiye Meyve Sebze Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Türkmen Türkmenoğlu, Türkiye’nin 2024 yılında gerçekleştirdiği 2 milyar 728 milyon dolarlık mamul ihracatının yüzde 37’sinin Ege Bölgesi’nden yapıldığını belirtti. Türkmenoğlu, sektörde katma değerin artmasının ihracat gelirlerini artırdığına dikkat çekti.

Yaş meyve sebze sektörü ihracatta 6 milyar doları aştı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

TZOB Başkanı Bayraktar: “Marketlerde tavan fiyat uygulanmalı”

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, 10 Şubat Dünya Bakliyat Günü kapsamında yaptığı açıklamada, temel gıda ürünlerinde marketlerde tavan fiyat uygulamasının hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.

Bayraktar, yaptığı görüntülü açıklamada şunları ifade etti: “Türk mutfağının vazgeçilmezleri arasında yer alan baklagiller protein, vitamin, mineral ve lif yönünden zengin bir ürün grubu olması nedeniyle her geçen yıl önemi artan vazgeçilmez ürünlerimizdir. Üreticilerimizde ucuz olan bu ürünlerin tüketicilere bu kadar pahalı ulaşmasının izahı yoktur.”

“Baklagillerde üretim tüketimi karşılamıyor”

Baklagillerde üretimin artırılması gerektiğine dikkat çeken Bayraktar, şu bilgileri paylaştı: “2016 yılından 2024 yılına kadar yapılan çalışmalar ve üreticilerimizin çabasıyla bakliyat üretimimiz %24,5 oranında artarak 1 milyon 345 bin tona çıktı. Ancak nohut dışında en çok ürettiğimiz baklagillerde arz açığımız devam ediyor. Kırmızı mercimekte %14,1, yeşil mercimekte %39,8 ve kuru fasulyede %8,6 oranında arz açığı bulunuyor.”

“Baklagilde ithalatçı olmamız kabul edilemez”

Bayraktar, Türkiye’nin baklagilde ithalatçı konumuna düşmesinin kabul edilemez olduğunu vurgulayarak, şu açıklamayı yaptı: “Son 10 yılda baklagil ithalatı %55 artarak 587 bin 500 tona çıktı. İthalata 10 yılda toplam 3,6 milyar dolar ödendi. En önemli protein kaynaklarından biri olan baklagillerin üretimini artırmak zorundayız. Halkımızın sağlıklı beslenmesi için yerli üretimi desteklemeliyiz.”

“Üretici-tüketici fiyat farkı makul seviyelere çekilmeli”

Bayraktar, üretici ve tüketici arasındaki fiyat farkının çok açık olduğunu belirterek, fiyat farklılıklarına şu örnekleri verdi: “Üreticide 23 lira olan kırmızı mercimek, markette 60 liraya satılıyor. 31,5 lira olan nohut markette 89 liraya, 33 lira olan kuru fasulye ise 98 liraya ulaşıyor.”

“Marketlerde tavan fiyat uygulanmalı”

Bayraktar, çözüm önerilerini ise şu şekilde sıraladı:

• Marketlerde temel gıda ürünlerine tavan fiyat uygulanmalı.
• Üreticiler için teşvikler artırılmalı.
• Hasat dönemine yakın ithalat yapılarak piyasa dengesi bozulmamalı.
• Üreticilerin sürdürülebilirliği için fiyat politikası oluşturulmalı.

Bayraktar sözlerini, “Bu vesile ile Dünya Bakliyat Günü’nü kutluyor, emeğiyle üretimimize değer katan çiftçilerimize teşekkür ediyorum” diyerek tamamladı.

Şemsi Bayraktar: “Baklagilde ithalatçı olmamız kabul edilemez” adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Reuters’in iki kaynağa dayandırdığı haberine göre, Çin, 600 bin metrik ton buğday ithalatını erteledi ve fazla arz nedeniyle bu sevkiyatların bir kısmını başka alıcılara teklif etti. Kararın, iç piyasadaki bol tahıl arzının talebi düşürmesi nedeniyle alındığı belirtiliyor.

Çin, Avustralya ve Kanada buğday ithalatını durdurdu

ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre, Çin, Haziran 2024’e kadar küresel buğday ithalatının %6’sını gerçekleştirdi. Ülkenin büyük ölçekli ithalatı azaltması, küresel tahıl piyasasında baskı oluşturabilir. Chicago buğday fiyatları, Temmuz ayında kile başına 5,14 dolara kadar gerileyerek son dört yılın en düşük seviyesini gördü ve şu anda 6 doların altında işlem görüyor.

Çinli alıcılar buğday sevkiyatlarını yeniden satıyor

Kaynaklardan biri, Çinli alıcıların Güneydoğu Asya pazarında yeniden satmaya çalıştığı dört sevkiyatın üçünün Avustralya’dan, birinin ise Kanada’dan geldiğini belirtti. Her biri yaklaşık 60 bin ton taşıyan toplam 10 geminin satışının ertelendiği öğrenildi.

Kaynaklardan biri, “Çin, Avustralya ve Kanada’dan gelecek buğday kargolarının teslimat zamanını erteledi. Çin piyasasında bol miktarda tahıl arzı var ve yerel fiyatlar düşüyor” ifadelerini kullandı.

Sevkiyatlar Nisan’a kadar durduruldu

Çin’in Ocak ve Şubat aylarında teslim edilmesi beklenen 8 ila 10 sevkiyatı ertelediği veya yeniden yönlendirdiği belirtilirken, Mart ayı için herhangi bir sevkiyat rezervasyonu yapılmadı. Bir kaynağa göre, “Çin, Nisan ayına kadar yeni sevkiyat istemiyor” dedi.

Kaynak: Reuters

Çin’in buğday ithalatını azaltması küresel fiyatları etkileyebilir adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Finans ve ekonomi dünyasının en güncel gelişmelerini sizlere ulaştıran VKM Finans olarak, artık Bundle App üzerinden de okuyucularımıza erişiyoruz!

Tarafsız, güvenilir ve hızlı habercilik anlayışımızla, ekonomi gündemini yakından takip eden okurlarımıza en doğru bilgiyi sunmaya devam ediyoruz. vkmfinans.com üzerinden sunduğumuz haber, analiz ve özel içeriklere artık Bundle kullanıcıları da kolayca erişebilecek.

Siz de Bundle App üzerinden VKM Finans’ı takip ederek finans dünyasındaki son dakika gelişmelerinden anında haberdar olabilirsiniz.

Nasıl takip edebilirsiniz?

✅ Bundle App’i indirin:

• iOS için: App Store
• Android için: Google Play Store
  
  ✅ Finans & Ekonomi kategorisinde VKM Finans’ı ekleyin
  ✅ Anlık güncellemelerle finans gündemini yakalayın!

Güncel ekonomi ve finans haberleri için VKM Finans, artık Bundle’da!

🔗 Daha fazlası için: vkmfinans.com

VKM Finans, Bundle’da: Finans Gündemini Kaçırmayın, Anında Takip Edin! adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Rusya’nın tahıl ihracatı 2024’te 72 milyon tona ulaştı

Rusya Tarımsal İhracatı Geliştirme Merkezi Agroexport, 2023 yılında 68,6 milyon ton olarak gerçekleşen tahıl ihracatının 2024’te 72 milyon tona yükseldiğini bildirdi.

Rusya’nın tahıl ihracatı 2030’da 75 milyon tonu aşabilir

Rusagrotrans, önümüzdeki yıllara yönelik tahminlerini paylaşarak 2030 yılına kadar Rusya’nın tahıl ihracatının 75 milyon tonu aşabileceğini ve bu ihracatın 17 milyar ABD doları değerine ulaşabileceğini öngördü.

Şirketin tahminine göre, ihracat gelirlerinin %80’ini buğday oluştururken, mısır %10 ve arpa %9 pay alacak.

Küresel tahıl ticaretinde Rusya’nın rolü büyüyor

Rusya, dünya tahıl piyasasında önemli bir ihracatçı konumunu korurken, özellikle buğday ihracatındaki yüksek payı dikkat çekiyor. Küresel gıda güvenliği açısından büyük önem taşıyan Rus tahıl ihracatı, gelecekte daha da artması beklenen bir trend izliyor.

Rusya’nın tahıl ihracatı 2023’e göre arttı, 2030 hedefi 75 milyon ton adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Tarımsal girdi fiyat endeksi Kasım’da yıllık %32,92 arttı

TÜİK’ten yapılan açıklamaya göre, Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) 2024 yılı Kasım ayında bir önceki aya göre %1,41, bir önceki yılın Aralık ayına göre %29,72, bir önceki yılın aynı ayına göre %32,92 ve on iki aylık ortalamalara göre %41,64 arttı.

Ana gruplarda fiyat artış oranları

Tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi Kasım ayında bir önceki aya göre %1,43, bir önceki yılın aynı ayına göre %31,52 artış gösterdi. Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksi ise bir önceki aya göre %1,25, bir önceki yılın aynı ayına göre %41,65 oranında yükseldi.

On iki aylık ortalamalar ve yıllık değişim

Tarım-GFE’de on iki aylık ortalamalara göre artış %41,64 olarak kaydedildi. Yıllık bazda tarımsal yatırım mal ve hizmet fiyatlarında artışın genel endeksin üzerinde olduğu görüldü.

Tarımda kullanılan mal ve hizmet fiyatları yıllık %31,52 arttı adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.

Haftalık Siyasi ve Ekonomik Ajanda (20-26 Ocak 2025) adlı haberin tamamını vkmfinans 'da okuyun.