Orta Doğu’daki barış görüşmelerinde sağlanan ilerleme ve bölgeden metal arzının yeniden artacağına yönelik güçlenen beklentiler, küresel emtia piyasalarında yankı buldu. Londra Metal Borsası’nda (LME) alüminyum fiyatları düşüşe geçerek yaklaşık 3 ayın en düşük seviyelerine geriledi.

Jeopolitik riskler azalıyor, fiyatlar gevşiyor

ABD’nin İran’a uluslararası piyasalarda petrol satışı için 60 günlük özel bir izin vermesi ve kalıcı bir barış anlaşmasına yönelik görüşmelerin ivme kazanması, piyasalardaki risk algısını önemli ölçüde zayıflattı.

Savaşın bölgedeki üretim ve ihracatı aksatması nedeniyle yıl başından bu yana yüzde 11 oranında yükselen alüminyum fiyatları, barış adımlarıyla birlikte sert bir geri çekilme yaşadı. LME’de alüminyum yüzde 1,65 oranında değer kaybederek ton başına 3 bin 308,50 dolarla 27 Mart’tan bu yana görülen en düşük seviyeye indi.

Arz şokunu sınırlayan küresel faktörler

Normal şartlarda küresel alüminyum arzının yaklaşık yüzde 9’unu tek başına karşılayan Orta Doğu piyasasında suların durulması endişeleri hafifletti. Bu süreçte fiyatlardaki aşırı yükselişi frenleyen ve piyasayı rahatlatan diğer küresel üretim dinamikleri şu şekilde gerçekleşti:

• Körfez Stokları: Basra Körfezi’ndeki izabe tesisleri, Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sevkiyatların da etkisiyle azalan stoklarını hızlıca yeniledi.

• Asya’da Üretim Artışı: Çin ve Endonezya’daki büyük üreticiler, üretim kapasitelerini artırarak küresel arz şokunun etkisini sınırladı.

• Çin’den Rekor Tel İhracatı: Çinli tüccarlar, vergi kurallarındaki uyumsuzluktan faydalanarak alüminyum tel ihracatını hızlandırdı. Sevkiyatlar mayıs ayında 50 bin tonu aşarak en az 2020 yılından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.

Chaos Ternary Futures: “Tesisler yeniden faaliyete geçebilir”

Emtia piyasalarındaki gelişmeleri değerlendiren Chaos Ternary Futures, ABD ile İran arasında imzalanan anlaşmaların jeopolitik riskleri net bir şekilde azalttığını vurguladı. Kurum raporunda, Hürmüz Boğazı’nın açılma ihtimalinin Orta Doğu’daki alüminyum tesislerinin yeniden faaliyete geçeceği beklentisini güçlendirdiği belirtildi. Ayrıca raporda, Çin dışındaki küresel piyasanın “zayıf talep ve artan arz” kıskacında kalarak baskı altında kalmaya devam edebileceği uyarısı yapıldı.

LME’de diğer baz metallerde son durum

Alüminyumdaki düşüş eğilimi LME’de işlem gören diğer endüstriyel metallere de yansıdı. Özellikle kalay fiyatlarında yaşanan yüzde 20’yi aşan olağanüstü düşüş günün en dikkat çeken fiyatlaması oldu.

Alüminyum fiyatları 3 ayın en düşük seviyelerine indi adlı haberin tamamını VKM Finans 'da okuyun.

Başlık Önerileri

1. “Şahin Fed” Jeopolitik Baharı Gölgeledi: Bakır Fiyatları Sert Düştü

2. Güçlü Dolar Metalleri Vurdu: LME Bakır 13.600 Dolar Seviyelerine Geriledi

3. Fed Baskısı Arz İyimserliğini Sildi: Londra ve Şanghay’da Madenlerde Kırmızı Ekran

4. Bakırda Çin ve Fed Kıskacı: LME ve Şanghay Borsalarında Kayıplar Hızlandı

Küresel emtia piyasalarında, ABD ile İran arasındaki tarihi barış anlaşmasının yarattığı jeopolitik iyimserlik dalgası kısa sürdü. ABD Merkez Bankası’nın (Fed) son toplantısında ortaya koyduğu beklenenden daha şahin faiz projeksiyonları ve faiz artış sinyalleri, Orta Doğu kaynaklı rahatlamayı gölgede bırakarak endüstriyel metal fiyatlarında sert düşüşleri beraberinde getirdi.

Londra ve Şanghay borsalarında bakır eridi

Faizlerin daha uzun süre yüksek kalacağı ve hatta bu yıl içinde yeni artışların masaya gelebileceği beklentisi, ekonomik büyümeye ve sanayi üretimine duyarlı olan bakır kontratlarında satış baskısını tetikledi:

• Londra Metal Borsası (LME): Gösterge niteliğindeki üç ay vadeli bakır fiyatı, yeni günde yüzde 1,03 gerileyerek ton başına 13.672,50 dolara indi.

• Şanghay Vadeli İşlemler Borsası (SHFE): En aktif bakır kontratları ise yüzde 0,72 düşüşle ton başına 104.530 yuandan (yaklaşık 14.390 dolar) işlem gördü.

Dolar endeksi iki ayın zirvesinde

Fed’in sıkı para politikası duruşunu koruyacağına yönelik beklentiler, ABD dolarını uluslararası piyasalarda güçlendirdi. Dolar endeksinin yaklaşık iki ayın en yüksek seviyelerine tırmanması, dolar cinsinden fiyatlanan emtiaları diğer para birimlerine sahip alıcılar için daha pahalı hale getirerek talebi baskıladı.

Öte yandan, dünyanın en büyük metal tüketicisi konumundaki Çin’de faaliyet gösteren Çin İzabe Tesisleri Satın Alma Ekibi (CSPT), küresel piyasalardaki sıkı bakır konsantresi arzı ortamına rağmen kapasite genişleme arayışlarını sürdürerek iç piyasa dengelerini dinamik tutmaya çalışıyor.

Tüm metallerde genel satış dalgası

Makroekonomik taraftan gelen şahin rüzgarlar sadece bakırı değil, küresel sanayinin temel girdisi olan diğer baz metalleri de aşağı çekti. Londra ve Şanghay borsalarındaki son kapanış rakamları şu şekilde yansıdı:

Londra Metal Borsası (LME):

• Kalay: %2,61 Düşüş

• Nikel: %0,94 Düşüş

• Kurşun: %0,61 Düşüş

• Alüminyum: %0,53 Düşüş

• Çinko: %0,50 Düşüş

Şanghay Vadeli İşlemler Borsası (SHFE):

• Kalay: %2,41 Düşüş

• Nikel: %0,35 Düşüş

• Kurşun: %0,30 Düşüş

• Alüminyum: %0,17 Düşüş

• Çinko: %0,16 Yükseliş (Pozitif ayrışan tek metal)

Bakır, Fed’in şahin mesajlarıyla geriledi adlı haberin tamamını VKM Finans 'da okuyun.

Küresel emtia piyasalarında bakır ve kalay fiyatları, arz kaynaklı sıkıntıların büyümesi, jeopolitik gerginliklerin tırmanması ve potansiyel ticaret kısıtlamaları ile birlikte tarihi zirvelerine ulaştı. Doların küresel piyasalardaki güçlü seyrine rağmen, metal fiyatlarının dirençli yükselişini sürdürmesi, yatırımcıların güvenli liman arayışının sürdüğüne işaret ediyor.

Çin’in önde gelen vadeli işlem borsası olan Şanghay Vadeli İşlemler Borsası (SHFE)‘nde bakırın ton fiyatı %1,68 artışla 104.970 yuan seviyesine yükselerek yeni bir rekor kırdı. Aynı zamanda, Londra Metal Borsası (LME)‘nde de bakır fiyatı %1,66 değer kazanarak 13.382 dolar/ton seviyesine ulaştı. Bu seviye, 13.400 dolarlık tarihi zirvenin hemen altında kaldı.

Kalay fiyatlarında sert sıçrama: SHFE ve LME’de güçlü artış

Kalay piyasası, arz kısıtları ve artan üretim maliyetlerinin etkisiyle daha sert bir yükselişe sahne oldu. SHFE’de kalayın ton fiyatı, %8 oranında sıçrama kaydederek 413.170 yuan seviyesine çıktı. LME’de ise kalay %5’in üzerinde değer kazanarak 52.495 dolar seviyesine ulaştı. Bu yükselişler, kalay piyasasında son yılların en yüksek günlük artışlarından biri olarak kayda geçti.

Uzmanlara göre kalay fiyatlarındaki artışta, özellikle Güneydoğu Asya’daki tedarik zincirlerinde yaşanan aksaklıklar ve önemli üretici ülkelerdeki siyasi belirsizlikler etkili oldu. Kalay, elektronik sanayisinde lehimleme başta olmak üzere birçok endüstriyel uygulamada kritik öneme sahip olduğu için fiyatlar küresel üretimi doğrudan etkileyebilecek seviyelere gelmiş durumda.

Diğer temel metallerde de yukarı yönlü hareketlilik

Sadece bakır ve kalay değil, diğer temel metallerde de kayda değer artışlar yaşandı. SHFE’de alüminyum %1,12, nikel %1,47, kurşun %0,2 ve çinko %1,05 oranında değer kazandı. LME cephesinde ise alüminyum %0,75, nikel %1,83, kurşun %0,15 ve çinko %1,23 oranında yükseldi. Bu yükselişler, genel olarak arz yönlü endişelerin tüm metal gruplarına yayıldığını gösteriyor.

Uzmanlar, Çin’in yeniden canlanan sanayi talebi, küresel ölçekte altyapı yatırımlarının hız kazanması ve enerji maliyetlerindeki artışın, metal piyasalarında arz-talep dengesini bozduğunu belirtiyor. Özellikle nikel ve çinko gibi metallerde, küresel stokların tarihsel ortalamaların altında seyretmesi de fiyatların yukarı yönlü baskılanmasına neden oluyor.

Jeopolitik riskler ve ticaret gerilimleri fiyatlamayı etkiliyor

Metal fiyatlarındaki sert yükselişin bir diğer temel nedeni ise jeopolitik gelişmeler. Orta Doğu’da artan gerginlikler, Kızıldeniz’deki ticaret rotalarının güvenliği konusunda belirsizlik yaratırken, Rusya ve Ukrayna arasında devam eden savaş, bazı maden tedarik zincirlerinin istikrarını zorluyor. Buna ek olarak, ABD’nin bazı Asya ülkelerine uygulamayı planladığı yeni ithalat tarifeleri ve kısıtlamalar, piyasalarda fiyatların daha da yukarı çıkabileceği beklentisini güçlendiriyor.

Bu koşullarda, metal yatırımcılarının risk primi fiyatlaması yaptığı, hedge fonların pozisyonlarını yukarı yönde yeniden yapılandırdığı gözlemleniyor. Özellikle bakır gibi endüstriyel üretimle doğrudan ilişkili metallerde bu tür hareketler sık sık gözleniyor.

Para politikaları ve dolar endeksi fiyatları nasıl etkiliyor?

Geleneksel olarak doların güçlü olduğu dönemlerde emtia fiyatlarında baskılanma beklenirken, son dönemde bu korelasyon zayıflamış durumda. ABD Merkez Bankası (Fed)’in faizleri sabit tutma eğiliminde kalması ve 2026 içinde sınırlı faiz indirimi beklentileri, dolar endeksinin yüksek seyretmesine neden oluyor.

Buna rağmen, küresel arz kesintileri ve stratejik rezerv endişeleri nedeniyle emtia fiyatları yüksek seyrini sürdürüyor. Bu durum, yatırımcıların enflasyon karşısında reel varlıklara yöneldiğini ve metallerin bu bağlamda öne çıktığını ortaya koyuyor.

Arz sorunları kısa vadede çözülemeyebilir

Analistler, mevcut arz sıkıntılarının kısa vadede çözülmesinin zor olduğunu belirtiyor. Özellikle Latin Amerika ve Afrika’da bazı önemli maden sahalarında süregelen iş gücü grevleri, lojistik zorluklar ve altyapı eksiklikleri tedarik zincirini zayıflatıyor. Kalay üretiminde önde gelen ülkelerden Endonezya’daki ihracat kısıtlamaları da küresel arzı daraltan önemli bir etken olarak öne çıkıyor.

Bakırda ise Şili ve Peru gibi büyük üreticilerde yaşanan çevresel sorunlar, maden projelerinin ertelenmesi veya iptali gibi gelişmeler, orta vadeli üretim tahminlerini olumsuz etkiliyor.

Yatırımcılar metale yöneliyor: Talep artışı sürebilir

Yükselen jeopolitik riskler, enflasyon endişeleri ve üretim kesintileriyle birlikte, yatırımcıların güvenli liman olarak metallerde pozisyon almayı tercih ettiği görülüyor. Özellikle portföy çeşitlendirmesi yapmak isteyen yatırım fonlarının, son haftalarda metal vadeli işlemlerine olan ilgisinde belirgin artış var.

Analistler, bu eğilimin önümüzdeki haftalarda da devam edebileceğini ve fiyatların yeni zirveler test edebileceğini öngörüyor. Ancak teknik olarak bazı metallerde kısa vadeli aşırı alım bölgelerine girilmiş olması, düzeltme riskini de beraberinde getiriyor.

Sonuç: Metal piyasalarında yeni bir fiyatlama dönemi mi başlıyor?

Bakır ve kalay başta olmak üzere, temel metal fiyatlarındaki yükselişler yalnızca geçici arz kesintilerinin değil, aynı zamanda yapısal talep değişimlerinin de bir yansıması olarak görülüyor. Yeşil enerji dönüşümü, altyapı yatırımları ve yarı iletken üretimi gibi alanlarda metallerin stratejik önemi giderek artıyor.

Önümüzdeki dönemde arz tarafında ciddi yapısal yatırımlar yapılmadığı takdirde, metal fiyatları üzerindeki baskının sürebileceği değerlendiriliyor. Bu da hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ekonomilerde maliyet baskılarını artırabilir.

Bakır ve kalay fiyatları arz endişeleriyle tarihi zirveleri gördü adlı haberin tamamını VKM Finans 'da okuyun.