Türkiye, 2025 yılında 36,4 milyar dolarlık tarım ürünleri ihracatı gerçekleştirirken, Ege Bölgesi bu toplamın 7 milyar 553 milyon dolarlık kısmını oluşturdu. 2024’e kıyasla yüzde 2’lik artış sağlayan bölge, Türkiye’nin tarım ihracatında yüzde 21 pay alarak liderliğini korudu.

Su ürünleri zirvede, hububat ikinci sıraya yükseldi

Ege’de tarım ihracatında ilk sırayı, ihracatını yüzde 6 artırarak 1 milyar 999 milyon dolara çıkaran su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörü aldı. Bu alan, Balıkesir, Aydın, Muğla ve Uşak’ta lider sektör oldu.

İkinci sırada ise, ihracatını yüzde 27 artırarak 1 milyar 128 milyon dolara çıkaran hububat, bakliyat ve yağlı tohumlar sektörü yer aldı. Bu sektör aynı zamanda en yüksek artış oranına ulaşarak dikkat çekti.

Kuru meyve sektörü ise yüzde 3 düşüşle 1 milyar 87 milyon dolara gerilese de, 1 milyar dolar eşiğini aşarak üçüncü sıradaki yerini korudu.

İzmir 4,4 milyar dolarla lider

İzmir, Ege’nin toplam tarım ihracatının yüzde 58’ini tek başına gerçekleştirdi. 2025 yılında şehirden yapılan ihracat 4 milyar 401 milyon dolara ulaştı. İlk üç sektör şöyle sıralandı:

• Hububat, bakliyat ve yağlı tohumlar: 760 milyon $ (%36 artış)
• Tütün: 704 milyon $
• Kuru meyve: 649 milyon $

Muğla ilk kez 1 milyar dolar eşiğini geçti

Muğla, tarım ihracatını yüzde 20 artırarak 1 milyar 73 milyon dolara çıkardı ve Manisa’yı geride bırakarak ilk kez 1 milyar doları aştı. Su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörü, ilin ihracatının yüzde 92’sini oluşturdu.

Manisa ve Aydın’da kuru meyve öne çıktı

Manisa, 991 milyon dolarlık ihracatla bölgede güçlü konumunu sürdürürken, kuru meyve sektörü 239 milyon $ ile lider oldu. Meyve-sebze mamulleri ve hububat sektörü de önemli katkı sağladı.

Aydın ise 322 milyon dolarlık ihracat yaptı. Kuru meyve sektörü 166 milyon dolarla öne çıkarken, meyve-sebze mamulleri 68 milyon $ ve zeytin-zeytinyağı sektörü 51 milyon $ ihracat yaptı.

Balıkesir’de zeytinyağı ihracatı düştü

Balıkesir, 2024’e göre yüzde 20 düşüşle 252 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Bu düşüşte zeytinyağı ihracatının yüzde 77 gerilemesi etkili oldu. Su ürünleri sektörü 153 milyon dolarla yine en büyük paya sahipti.

Diğer illerden öne çıkanlar

• Denizli: 365 milyon $ (su ürünleri 162 milyon $)
• Uşak: 76 milyon $ (su ürünleri 42 milyon $)
• Afyonkarahisar: 52 milyon $ (yaş meyve-sebze 13,2 milyon $)
• Kütahya: 17 milyon $ (yıllık %12 artış)

Ege Bölgesi’nin 2026’da da tarım ihracatındaki liderliğini sürdürmesi bekleniyor. Bölgedeki çeşitlilik ve üretim gücü, küresel pazarlarda Türkiye’nin rekabetçiliğine katkı sunmaya devam ediyor.

Ege Bölgesi’nin tarım ürünleri ihracatı 2025’te 7,5 milyar doları geçti adlı haberin tamamını VKM Finans 'da okuyun.

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre, hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü 2025 yılının ilk beş ayında toplam 5,2 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Bu rakam; buğday unu, makarna, bitkisel yağlar, bisküvi ile şekerli ve kakaolu ürünler gibi temel gıda ürünlerini kapsıyor.

Çikolata ve ayçiçek yağı öne çıktı, Irak pazarında daralma

İhracatta en yüksek payı 526,1 milyon dolar ile çikolata ve kakao içeren ürünler alırken, onu 472,9 milyon dolar ile ayçiçek yağı izledi. Sektörün en büyük pazarı olan Irak’a yapılan ihracat ise yüzde 13,7 oranında daralarak 789,3 milyon dolara geriledi. Buna karşın ABD’ye ihracat yüzde 29 artarak 350,7 milyon dolara ulaştı. Suriye, Cezayir, Suudi Arabistan, Almanya ve Birleşik Krallık ise diğer önemli pazarlar arasında yer aldı.

Miktar bazında hububat ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 0,4 düşerken, birim fiyatlarda sağlanan yüzde 4,6’lık artış sayesinde değer bazında ihracat yüzde 4,2 yükseldi.

Tiryakioğlu: Yeni sezon kritik bir süreç olacak

TİM Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Ahmet Tiryakioğlu, yeni buğday hasadı öncesinde özel sektör stoklarının yetersizliğine dikkat çekti. Tiryakioğlu, “Hasat edilen ürünün ilk aylarda sınırlı kullanım imkânı olacak. Bu süreç piyasa dengeleri açısından kritik. Kamunun elinde 3 milyon tona yakın stok bulunması ve ithalat kısıtlamalarının kaldırılması, sorunsuz bir geçiş sağlayacaktır.” dedi.

Tiryakioğlu, yüksek finansman maliyetleri ve enflasyon karşısında kârlılığı sınırlı kalan fiyat yapısının sanayicilerin stok yapma eğilimini azalttığını vurguladı. Ayrıca artan lojistik giderlerin özellikle ürün kaynaklarına uzak fabrikalar için dezavantaj yarattığını ifade etti. “TMO’nun buğday alım fiyatları enflasyonla uyumlu ve kamu finansman dengesini gözeten bir seviyede olmalı. Bu durum piyasa istikrarını destekleyecektir.” diye konuştu.

Kuraklık ve don rekolteyi tehdit ediyor

Türkiye’de 7 milyon hektarlık alanla en çok ekilen ürün olan buğdayın rekoltesi, 2025 yılı hasat sezonuna girerken iklim riskleri nedeniyle tehdit altında. Tiryakioğlu, “Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu’da kuraklık ve don verimi azaltıyor. İç Anadolu’da ise yağış azlığı üretimi olumsuz etkiliyor.” ifadelerini kullandı.

Makarnalık buğdayda ekim alanının daraldığını ve yüzde 10’a yakın ürün kaybı beklendiğini belirten Tiryakioğlu, buna rağmen Türkiye'nin yeterlilik oranı ve mamul ihracat dengesinin korunduğunu söyledi. Ayrıca “İklim koşullarına bağlı kırılganlık karşısında üretim planlamasına dayalı kamu politikaları ve tarım-sanayi entegrasyonu, gıda arz güvenliği için giderek daha kritik hale geliyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Tiryakioğlu, Cumhurbaşkanı’nın 4. Tarım Orman Şûrası’nda gıda güvenliğini bir milli güvenlik meselesi olarak tanımlamasının ve organize tarım bölgeleri ile lojistik merkezlerin entegre çalışmasını öngören üretim yapısının, sektör için stratejik bir vizyon sunduğunu sözlerine ekledi.

Hububat ve bakliyat ihracatı 5 ayda 5,2 milyar dolara ulaştı adlı haberin tamamını VKM Finans 'da okuyun.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü, 2025 yılının ilk iki ayında ihracatını geçen yılın aynı dönemine göre %5,6 artırarak 588,1 milyon dolar seviyesine çıkardı.

Sektör, bölge ihracatının %30’unu gerçekleştirdi

Bölge genelinde toplam ihracatın %30,3’ünü oluşturan sektör, Güneydoğu Anadolu’nun ihracat liderliğini sürdürdü. Kilogram başına ortalama ihracat fiyatı %1,8 artışla 0,78 dolar olurken, en yüksek fiyat artışı %24,4 ile ayçiçek yağı ihracatında yaşandı.

Sektörde en çok gelir elde edilen ürünler arasında makarna 95 milyon dolar, ayçiçek yağı 94,7 milyon dolar ve buğday unu 67 milyon dolar ile öne çıktı.

Afrika pazarındaki büyüme dikkat çekiyor

Orta Doğu ülkeleri toplam ihracatın %50,2’sini oluştururken, Afrika ülkelerine yapılan ihracat %46,7 artış gösterdi ve toplam payı %29,7’ye ulaştı. En fazla ihracat yapılan ülkeler arasında Irak 192,9 milyon dolar ile ilk sırada yer aldı. Irak’a buğday unu, bisküvi ve pasta öne çıkan ürünler olurken, Suriye’ye ihracatta buğday unu ilk sırada yer aldı.

“Makarna ihracatımız bu yıl da 1 milyon tonu aşar”

Güneydoğu Anadolu Hububat Bakliyat Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, Türkiye’nin toplam makarna ihracatının 144 milyon dolar olduğunu ve Güneydoğu’nun bu hacmin %66’sını karşıladığını belirtti.

Kadooğlu, “Dünyanın en kaliteli durum buğdayına ve rekabetçi fiyatlarla üretim altyapısına sahibiz. Afrika pazarındaki etki alanımız genişliyor. Batı Afrika’daki ECOWAS ülkeleri başta olmak üzere, bu yıl 1 milyon ton makarna ihracatına ulaşacağımıza inanıyoruz” dedi.

“Afrika’dan tüm ürün gruplarımıza yoğun talep geliyor”

Kadooğlu, Gana, Sudan ve Cibuti gibi Afrika ülkelerinin, bitkisel yağ başta olmak üzere tüm ürün gruplarına ilgi gösterdiğini ifade etti. 2025’in ilk 2 ayında Türkiye’nin Afrika’ya yaptığı 508 milyon dolarlık ihracatın üçte biri Güneydoğu’dan gerçekleşti.

İhracatçı Birliklerinin bu pazarlarda eğitim, tanıtım ve ilişki geliştirme çalışmalarının etkili olduğunu vurgulayan Kadooğlu, “Şimdi bu çalışmaların karşılığı alınıyor” dedi.

“Bakliyat üretiminde şu an için sorun görünmüyor”

Kadooğlu, Şubat ayında bölgedeki yağışların 2000’li yılların en düşük seviyesine indiğini ve mevsim normallerinin %50 altında gerçekleştiğini ifade etti. Ancak, kırmızı mercimek ve nohut üretiminde şu anda bir sorun olmadığını belirterek, “Mercimekte dallanma evresi devam ediyor, kışlık nohut ekilişleri tamamlanmak üzere” dedi.

Güneydoğu’nun makarna ve yağ ihracatı Afrika’yla ivme kazandı adlı haberin tamamını VKM Finans 'da okuyun.